Πόσο ευάλωτες είναι οι παράκτιες περιοχές στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας

Μία από τις πλέον ανησυχητικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής είναι η άνοδος της στάθμης της θάλασσας, για την οποία οι επιστήμονες έχουν επανειλημμένα προειδοποιήσει καλώντας σε ανάληψη άμεσως πρωτοβουλιών και δράσεων.

Μιλώντας στην ΕΡΤ ο Γιάννης Κρεστενίτης, ομότιμος καθηγητής Παράκτιας Τεχνικής και Ωκεανογραφίας, παρουσίασε τα δεδομένα της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Κλιματική Αλλαγή (IPCC), υπογραμμίζοντας ότι η άνοδος της στάθμης των υδάτων επηρεάζει τις παράκτιες περιοχές σε όλο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας. Οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι έως το τέλος του αιώνα, η στάθμη μπορεί να αυξηθεί έως και ένα μέτρο σε ορισμένες περιοχές.

Τα προγνωστικά μοντέλα της IPCC διαφέρουν ανάλογα με το επίπεδο των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Με βάση το χειρότερο σενάριο, η άνοδος της στάθμης θα μπορούσε να φτάσει τα 1,9 μέτρα. Ειδικοί έχουν χαρτογραφήσει τις ευπαθείς περιοχές, ενώ ο κίνδυνος εξαρτάται από το υψόμετρο των ακτών. Για παράδειγμα, αν και η Χαλάστρα και το Καλοχώρι προστατεύονται από αναχώματα, υπάρχει κίνδυνος πλημμύρας, ενώ το Δέλτα του Νέστου είναι ακόμη πιο εκτεθειμένο στην είσοδο θαλασσινού νερού στην ενδοχώρα.

Η στάθμη της θάλασσας ακολουθεί ανοδική πορεία εδώ και χιλιάδες χρόνια λόγω της φυσικής αύξησης της θερμοκρασίας της Γης. Ωστόσο, η ανθρώπινη δραστηριότητα έχει επιταχύνει δραματικά αυτή τη διαδικασία. Από το τέλος των παγετώνων έως σήμερα, τα νερά έχουν ανέβει κατά 160-200 μέτρα, εξαφανίζοντας ολόκληρες περιοχές και πολιτισμούς.

Τα σενάρια που αναλύουν οι επιστήμονες βασίζονται σε υπολογιστικά μοντέλα, όμως το παρελθόν παραμένει καθοριστικός παράγοντας για την πρόβλεψη του μέλλοντος. Η παλαιοκλιματολογία αποκαλύπτει ότι η Γη, στα 4,6 δισεκατομμύρια χρόνια ύπαρξής της, βιώνει αδιάκοπα κλιματικές μεταβολές.

Από τις μεσοπαγετώδεις περιόδους έως τη σημερινή Ανθρωπόκαινο εποχή, τα στοιχεία δείχνουν πως η στάθμη της θάλασσας ακολουθεί την άνοδο της θερμοκρασίας. Οι παγετώνες σχηματίζονται και λιώνουν σε έναν περιοδικό κύκλο που συνδέεται με την ηλιακή ακτινοβολία, όπως περιέγραψε ο Milankovitch. Η Ολόκαινος, που άρχισε πριν από περίπου 11.700 χρόνια, σημαδεύτηκε από συνεχή αύξηση της στάθμης των υδάτων, τα οποία ανέβηκαν κατά 160 έως 200 μέτρα σε ορισμένες περιοχές, κατακλύζοντας εδάφη και αφανίζοντας πολιτισμούς.

Από το μέγιστο των παγετώνων πριν από 23.000 χρόνια έως την περίοδο της εξημέρωσης των δημητριακών και της αύξησης του νεολιθικού πληθυσμού (9.500-5.500 χρόνια πριν), αλλά και μέσα από γεγονότα όπως ο ηφαιστειακός χειμώνας του 536 και το έτος χωρίς καλοκαίρι του 1816, η Γη μεταμορφώνεται διαρκώς. Η θερμοκρασία της παρουσιάζει διακυμάνσεις επηρεαζόμενη από πολλούς παράγοντες, όμως μόλις τα τελευταία 150 χρόνια είναι διαθέσιμα ακριβή κλιματικά δεδομένα.

Πηγή: in.gr