Εν όψει της επικείμενης εισαγωγής του αμφιλεγόμενου συνοριακού φόρου άνθρακα από τη νέα χρονιά, η Κομισιόν ανακοίνωσε νέα πρωτοβουλία ανακοίνωσε για την παγκόσμια τιμολόγηση άνθρακα.
Η ομάδα εργασίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την τιμολόγηση του άνθρακα συνεργάστηκε τον τελευταίο χρόνο με περισσότερες από 40 χώρες και ενθαρρύνει τους μεγαλύτερους ρυπαίνοντες με αναδυόμενες αγορές άνθρακα, όπως η Κίνα και η Ινδία, να τις καταστήσουν πιο αποτελεσματικές.
Σύμφωνα με την εφημερίδα «Financial Times», τουλάχιστον τρεις χώρες έχουν ψηφίσει νομοθεσία για τη θέσπιση ενός συστήματος εμπορίας εκπομπών (ETS) ,το οποίο θα πουλάει δικαιώματα σε ρυπαίνοντες. Η Βραζιλία και η Τουρκία ενέκριναν πέρυσι νόμους για τις αγορές άνθρακα, ενώ η Ιαπωνία έχει μεταβεί από ένα εθελοντικό σε ένα υποχρεωτικό σύστημα.
Τον Μάρτιο, η Κίνα επέκτεινε το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών ώστε να καλύπτει εταιρείες σε τομείς όπως το αλουμίνιο, ο χάλυβας και το τσιμέντο, οι οποίοι καλύπτονται όλοι από τον διασυνοριακό μηχανισμό προσαρμογής άνθρακα (CBAM) της Ε.Ε. Επίσης, αναπτύσσει ένα πλαίσιο λογιστικής για τον άνθρακα με περισσότερα από 50 συγκεκριμένα πρότυπα, το οποίο αναμένεται να οριστεί έως το τέλος του 2025.
Αξιωματούχοι της ΕΕ δηλώνουν στους «FT» ότι ελπίζουν επίσης σε θετικές εξελίξεις στο Μεξικό, εν όψει της συνόδου κορυφής του ΟΗΕ για το κλίμα COP30 τον Νοέμβριο.
Το «χρηματιστήριο» του άνθρακα
Η τιμολόγηση του άνθρακα καλύπτει πλέον το 28% των παγκόσμιων εκπομπών, σύμφωνα με την έκθεση τιμολόγησης άνθρακα της Παγκόσμιας Τράπεζας για το 2025. Ογδόντα χώρες έχουν εισαγάγει μια αγορά άνθρακα ή ένα σύστημα εμπορίας εκπομπών, από 10 το 2005. Ωστόσο, τα περισσότερα από αυτά τα προγράμματα έχουν τιμές πολύ χαμηλότερες από το τρέχον επίπεδο της αγοράς της Ε.Ε., που είναι περίπου 76 ευρώ ανά τόνο διοξειδίου του άνθρακα. Η τιμή του μπλοκ έχει υποχωρήσει κάτω από τα προηγούμενα υψηλά των σχεδόν 100 ευρώ φέτος, ως αποτέλεσμα της αύξησης των καθαρών πηγών ενέργειας και της χαμηλότερης ζήτησης ενέργειας από ορυκτά καύσιμα.
Το σύστημα εμπορίας της Ε.Ε. άρχισε το 2005, λειτουργεί με βάση την αρχή του ανώτατου ορίου και της εμπορίας, και απαιτεί από τις εταιρείες σε τομείς υψηλής ρύπανσης, όπως η παραγωγή ενέργειας, χάλυβα και τσιμέντου, να αγοράζουν τις άδειες.
Από τον Ιανουάριο, η Ε.Ε. θα αρχίσει να επιβάλλει φόρο άνθρακα στα εισαγόμενα προϊόντα, με στόχο τη μείωση του ανταγωνιστικού μειονεκτήματος για τους Ευρωπαίους παραγωγούς.
Νέο σχέδιο από την Κομισιόν
Ο επίτροπος της Ε.Ε. για το Κλίμα Βόπκε Χούκστρα δήλωσε στους «Financial Times» ότι ο συνδυασμός της αναγνώρισης ότι ένα ETS λειτουργεί και των επιπτώσεων εφαρμογής του συστήματος φορολογίας άνθρακα ενθάρρυνε τις χώρες να θεσπίσουν τα δικά τους συστήματα τιμολόγησης άνθρακα. «Η τιμολόγηση του άνθρακα είναι κάτι που έχει δυναμική. Είναι ένα πολύ αποτελεσματικό διπλωματικό εργαλείο» είπε. Η ΕΕ θα δημοσιεύσει σύντομα ένα έγγραφο πολιτικής σχετικά με τις προσπάθειές της για την κλιματική διπλωματία μαζί με μια έκθεση σχετικά με το έργο της ομάδας εργασίας για την τιμολόγηση του άνθρακα.
Η Βραζιλία, η οποία θα φιλοξενήσει τη σύνοδο κορυφής του ΟΗΕ για το κλίμα τον επόμενο μήνα, επιδιώκει να χρησιμοποιήσει τη συνάντηση COP30 για να πιέσει για μια πιο συνεργατική προσέγγιση στην παγκόσμια τιμολόγηση του άνθρακα. Το υπουργείο Οικονομικών αναζητά την ένταξη της Ε.Ε. και της Κίνας σε έναν διεθνή «συνασπισμό» με κοινά πρότυπα για τα συστήματα εμπορίας εκπομπών και τους δασμούς άνθρακα στα σύνορα.
Οι βραζιλιάνικες προτάσεις θα συνεπάγονται αλλαγές στην προσέγγιση της Ε.Ε.
Τα τέλη άνθρακα στα σύνορα θα μειωθούν για τις χώρες με χαμηλότερο εισόδημα και θα αρθούν για τις φτωχότερες χώρες. Η Βραζιλία υποστηρίζει επίσης ότι ορισμένα έσοδα από αυτούς τους δασμούς εισαγωγών θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν για την παροχή χρηματοδότησης για το κλίμα στις αναπτυσσόμενες χώρες — μια ιδέα που η Ε.Ε. εξέτασε και απέρριψε.
Αξιωματούχοι της Ε.Ε. έχουν επισημάνει ότι θα ήταν δύσκολο να επιτευχθεί σύγκλιση μεταξύ συστημάτων τιμολόγησης άνθρακα που μόλις και μετά βίας υπάρχουν.
Ωστόσο, ο Ραφαέλ Ντιμπό, αξιωματούχος του υπουργείου Οικονομικών που ηγείται των εργασιών για την πρόταση της Βραζιλίας, υποστήριξε ότι η Ε.Ε. θα ωφελούνταν από τη συμμετοχή στο σχέδιο, αντί να διατηρήσει έναν de facto ρόλο ως ο μοναδικός παγκόσμιος φορέας καθορισμού προτύπων για τις αγορές άνθρακα: «Η Ευρώπη αυτή τη στιγμή ηγείται παγκοσμίως στην τιμολόγηση του άνθρακα… Είναι καλό γι’ αυτούς να μοιράζονται αυτό το βάρος με άλλες χώρες».
Αξιωματούχοι της Ε.Ε. που συμμετείχαν στην ομάδα εργασίας της δήλωσαν ότι ορισμένες χώρες έχουν δείξει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την τιμολόγηση του άνθρακα ως μέτρο δημιουργίας εσόδων και θέλουν να μάθουν από την εμπειρία του Ταμείου Καινοτομίας της Ε.Ε., το οποίο διοχετεύει χρήματα πίσω σε έργα απαλλαγής από τις εκπομπές άνθρακα.
Η Βραζιλία, για παράδειγμα, ανακυκλώνει τα έσοδα που αποκομίζει μέσω αδειών εκπομπών που πωλούνται στη βαριά βιομηχανία για να υποστηρίξει τα τροπικά δάση της.
Πηγή: in.gr
