Η περαιτέρω ανάπτυξη του εφοδιασμού της Σερβίας με φυσικό αέριο μέσω Ελλάδας συζητήθηκε, μεταξύ άλλων, στη συνάντηση που είχε χθες Πέμπτη στο Βελιγράδι ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, με την υπουργό Μεταλλείων και Ενέργειας της Σερβίας Ντούμπραβκα Τζέντοβιτς Χαντάνοβιτς, παρουσία της πρέσβειρας της Ελλάδας στη Σερβία Μαρίας Λεβαντή και της Σερβίας στην Ελλάδα Νίκολα Νεντελίτζκοβιτς.
Ειδικότερα, όπως ανακοινώθηκε από το ΥΠΕΝ, συζητήθηκαν εκτενώς οι διεθνείς εξελίξεις στον τομέα της ενέργειας, με έμφαση στις επιπτώσεις του πολέμου στην Ουκρανία και της κρίσης στη Μέση Ανατολή, και στην ανάγκη ενίσχυσης της ενεργειακής ασφάλειας μέσω διαφοροποίησης των πηγών, ενώ επανεπιβεβαιώθηκε ο στρατηγικός χαρακτήρας της συνεργασίας Ελλάδας και Σερβίας στον τομέα της ενέργειας. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στον ρόλο της Ελλάδας ως αξιόπιστης ενεργειακής πύλης για τη Νοτιοανατολική και την Κεντρική Ευρώπη μέσω του Κάθετου Διαδρόμου και εξετάστηκαν προοπτικές συνεργασίας στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας, με στόχο την ενίσχυση των διασυνδέσεων στο ευρωπαϊκό ενεργειακό σύστημα.
«Η συνάντηση επιβεβαιώνει για άλλη μία φορά το υψηλό επίπεδο σχέσεων Ελλάδας-Σερβίας, όπως έχει επιβεβαιωθεί επανειλημμένως από τον πρωθυπουργό της Ελλάδας, τον Κυριάκο Μητσοτάκη, και τον πρόεδρο της Σερβίας Αλεξάνταρ Βούτσιτς» υπογράμμισε ο κ. Παπασταύρου κατά τη διάρκεια κοινής συνέντευξης Τύπου και πρόσθεσε ότι αυτό που τονίστηκε ιδιαίτερα με την ομόλογό του κατά τη διάρκεια της κατ’ ιδίαν συζήτησής τους είναι ότι στη σημερινή εποχή αβεβαιότητας η ενέργεια δεν είναι απλώς ένα οικονομικό ζήτημα: «Είναι ένα ζήτημα εθνικής ασφάλειας, σταθερότητας και κυριαρχίας» υπογράμμισε.
Ο Έλληνας υπουργός επανέλαβε ότι η διαφοροποίηση πηγών και οδεύσεων ενέργειας είναι πολύ σημαντική, με την Ελλάδα τα τελευταία χρόνια να έχει αναδειχθεί σε πύλη εισόδου για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και την Ευρωπαϊκή Ένωση. «Με υποδομές LNG, αγωγούς φυσικού αερίου και διασυνδέσεις, συμβάλλουμε ενεργά στην ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής» τόνισε.
Ο κ. Παπασταύρου έκανε ιδιαίτερη αναφορά στη διασύνδεση της Σερβίας με τη Βουλγαρία και της Βουλγαρίας με την Ελλάδα μέσω του ΙGB, καθώς και για τη μελλοντική διασύνδεση της Σερβίας με τη Βόρεια Μακεδονία και της Βόρειας Μακεδονίας με την Ελλάδα. Παράλληλα στάθηκε στον Κάθετο Διάδρομο, υπογραμμίζοντας ότι είναι μία αρτηρία ανάπτυξης, προόδου, και σταθερότητας. «Από αυτόν τον σχεδιασμό δεν μπορεί να λείπει η Σερβία» επεσήμανε, προσθέτοντας ότι η χώρα μας στηρίζει «την επιτάχυνση της ενταξιακής διαδικασίας της Σερβίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση».
«Η ενεργειακή συνεργασία Ελλάδας – Σερβίας αποτελεί βασικό πυλώνα και μετατρέπει τη γεωγραφία της Βαλκανικής σε γεωπολιτικό πλεονέκτημα. Και αυτή την ευκαιρία δεν πρέπει να τη χάσουμε» είπε ο κ. Παπασταύρου και τόνισε: «Η Ελλάδα και η Σερβία επιλέγουν να είναι μέρος της λύσης και όχι του προβλήματος. Επιλέγουν να συνεργαστούν, να δημιουργήσουν περισσότερη ενεργειακή ασφάλεια και ισχυρότερη διασυνδεσιμότητα και μαζί να συνδιαμορφώσουμε τη νέα ενεργειακή αρχιτεκτονική της περιοχής».
Από την πλευρά της, η ομόλογος του Ντούμπραβκα Τζέντοβιτς Χαντάνοβιτς ανέφερε ότι η Σερβία σχεδιάζει την κατασκευή δύο νέων διασυνδέσεων φυσικού αερίου με τη Βόρεια Μακεδονία και τη Ρουμανία, μέσω των οποίων θα εξασφαλίσει επιπλέον πάνω από 4 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα αερίου ετησίως. «Οι εργασίες για τη διασύνδεση Σερβίας – Βόρειας Μακεδονίας ξεκινούν φέτος και θα τεθεί σε λειτουργία στις αρχές του 2028. Η προβλεπόμενη δυναμικότητα είναι περίπου 1,5 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα ετησίως και μας συνδέει περισσότερο με την Ελλάδα. Με αυτόν τον τρόπο θα αποκτήσουμε έναν ακόμη δρόμο εφοδιασμού, μέσω του οποίου το αέριο θα μπορεί να φτάνει στη Σερβία από διάφορες πηγές, συμπεριλαμβανομένου του αγωγού TANAP και των τερματικών LNG στην Ελλάδα» σημείωσε.
Η υπουργός της Σερβίας υπενθύμισε ότι η Srbijagas έχει δεσμεύσει 300 εκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου στον τερματικό LNG της Αλεξανδρούπολης για περίοδο 10 ετών και ότι έχει άδεια δραστηριοποίησης στην Ελλάδα. Εξέφρασε επίσης ευγνωμοσύνη στην εταιρεία EKO Serbia, μέλος του ομίλου HelleniQ Petroleum, η οποία αύξησε σημαντικά τις εισαγωγές πετρελαιοειδών πέρυσι, συμβάλλοντας στην ασφάλεια εφοδιασμού της αγοράς σε μια περίοδο που η NIS αντιμετωπίζει προκλήσεις λόγω κυρώσεων.
Επίσης τόνισε ότι η Σερβία έχει ολοκληρώσει όλα τα απαραίτητα βήματα για τη σύνδεση με την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ. «Θα είμαστε η πρώτη χώρα εκτός Ε.Ε. που θα συνδεθεί με την ευρωπαϊκή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Ελπίζουμε ότι η Ε.Ε. θα ολοκληρώσει τη διαδικασία σύντομα, με τη σημαντική στήριξη της Ελλάδας» υπογράμμισε η Ντούμπραβκα Τζέντοβιτς Χαντάνοβιτς.
