«Πολύ κοντά» σε συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου είναι οι ΗΠΑ και το Ιράν, όπως μετέδωσε νωρίτερα σήμερα Τετάρτη ο ιστότοπος Axios.
Συγκεκριμένα, ο Λευκός Οίκος εκτιμά ότι βρίσκεται πολύ κοντά σε μια συμφωνία με το Ιράν αναφορικά με ένα μονοσέλιδο μνημόνιο κατανόησης για τον τερματισμό του πολέμου και τον καθορισμό ενός πλαισίου για πιο λεπτομερείς διαπραγματεύσεις όσον αφορά τα πυρηνικά, σύμφωνα με δύο Αμερικανούς αξιωματούχους και δύο άλλες πηγές που έχουν γνώση του θέματος.
Οι ΗΠΑ αναμένουν ιρανικές απαντήσεις σε σημεία-κλειδιά τις επόμενες 48 ώρες. Αν και δεν έχει ακόμη συμφωνηθεί τίποτα, οι πηγές ανέφεραν ότι ποτέ από την έναρξη του πολέμου οι δύο πλευρές δεν ήταν τόσο κοντά σε συμφωνία.
Σύμφωνα με πληροφορίες, μεταξύ άλλων προβλέψεων, η συμφωνία θα περιλαμβάνει τη δέσμευση του Ιράν σε μορατόριουμ για τον πυρηνικό εμπλουτισμό, τη συμφωνία των ΗΠΑ να άρουν τις κυρώσεις τους και να αποδεσμεύσουν δισεκατομμύρια σε παγωμένα ιρανικά κεφάλαια και την άρση των περιορισμών σχετικά με τη διέλευση από το Στενό του Χορμούζ από τις δύο πλευρές.
Τι προβλέπει το μνημόνιο των 14 σημείων
Το μονοσέλιδο μνημόνιο συνεννόησης 14 σημείων βρίσκεται υπό διαπραγμάτευση μεταξύ των απεσταλμένων του Αμερικανού προέδρου, δηλαδή του Στιβ Γουίτκοφ και του Τζάρεντ Κούσνερ, και αρκετών Ιρανών αξιωματούχων, τόσο άμεσα όσο και μέσω μεσολαβητών.
Στην τρέχουσα μορφή του θα κηρύξει το τέλος του πολέμου στην περιοχή και την έναρξη μιας περιόδου διαπραγματεύσεων 30 ημερών με στόχο μια λεπτομερή συμφωνία για το άνοιγμα του Στενού του Χορμούζ, τον περιορισμό του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν και την άρση των κυρώσεων των ΗΠΑ.
Οι διαπραγματεύσεις αυτές θα μπορούσαν να διεξαχθούν στο Ισλαμαμπάντ ή στη Γενεύη, ανέφεραν δύο πηγές.
Οι περιορισμοί του Ιράν στη ναυτιλία μέσω του Στενού και ο ναυτικός αποκλεισμός των ΗΠΑ θα αρθούν σταδιακά κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου 30 ημερών, σύμφωνα με έναν Αμερικανό αξιωματούχο, ο οποίος συμπλήρωσε ότι, εάν οι διαπραγματεύσεις καταρρεύσουν, οι αμερικανικές δυνάμεις θα είναι σε θέση να αποκαταστήσουν τον αποκλεισμό ή να επαναλάβουν τη στρατιωτική δράση.
Η διάρκεια του μορατόριουμ στον εμπλουτισμό ουρανίου, που βρίσκεται υπό διαπραγμάτευση, τρεις πηγές αναφέρουν ότι θα έχει διάρκεια τουλάχιστον 12 χρόνια ενώ μία εξ αυτών θέτει τα 15 χρόνια ως πιθανό σημείο συμφωνίας. Το Ιράν πρότεινε ένα 5ετές μορατόριουμ στον εμπλουτισμό και οι ΗΠΑ απαίτησαν 20.
Παράλληλα οι ΗΠΑ θέλουν να εισαγάγουν μια διάταξη σύμφωνα με την οποία οποιαδήποτε ιρανική παραβίαση του εμπλουτισμού θα παρατείνει το μορατόριουμ, ανέφερε μία πηγή. Το Ιράν θα μπορεί να εμπλουτίζει στο χαμηλό επίπεδο του 3,67% μετά τη λήξη του.
Το Ιράν θα δεσμευτεί στο μνημόνιο να μην επιδιώξει ποτέ την κατασκευή πυρηνικών όπλων. Σύμφωνα με έναν Αμερικανό αξιωματούχο, τα μέρη συζητούν μια ρήτρα σύμφωνα με την οποία το Ιράν θα δεσμευτεί να μη λειτουργεί υπόγειες πυρηνικές εγκαταστάσεις.
Επίσης η Τεχεράνη θα δεχθεί ένα ενισχυμένο καθεστώς επιθεωρήσεων -προγραμματισμένων και αιφνίδιων- από επιθεωρητές του ΟΗΕ, σύμφωνα με έναν Αμερικανό αξιωματούχο.
Από την πλευρά τους, οι ΗΠΑ θα δεσμευτούν στο πλαίσιο του Μνημονίου Συνεργασίας για τη σταδιακή άρση των κυρώσεων που έχουν επιβληθεί στο Ιράν και τη σταδιακή αποδέσμευση δισεκατομμυρίων δολαρίων σε ιρανικά κεφάλαια που είναι «παγωμένα» σε όλο τον κόσμο.
Τι θα γίνει με το ουράνιο
Δύο πηγές με γνώση των συνομιλιών ανέφεραν ακόμη ότι στο τραπέζι είναι η απομάκρυνση του ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού από τη χώρα, μια βασική προτεραιότητα των ΗΠΑ που η Τεχεράνη έχει απορρίψει μέχρι στιγμής. Μάλιστα, όσον αφορά αυτό το θέμα μία πηγή αποκάλυψε ότι μια επιλογή που συζητείται είναι η μεταφορά του υλικού στις ΗΠΑ.
