Δέκα σχέδια διεκδικούν τη νέα εικόνα του ευρώ – «Ευρωπαϊκός πολιτισμός» και «Ποτάμια και πουλιά» οι δύο θεματικές – Η τελική απόφαση από την ΕΚΤ έως το τέλος του 2026
Έκλεισε η μεγάλη ευρωπαϊκή ψηφοφορία για τα χαρτονομίσματα του ευρώ της επόμενης γενιάς, με περισσότερους από 9 εκατομμύρια πολίτες να συμμετέχουν στη διαδικασία και να αξιολογούν τα δέκα σχέδια που έχουν φτάσει στην τελική φάση.
Η διαδικτυακή έρευνα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας διήρκεσε από τις 23 Ιουλίου έως τις 21 Σεπτεμβρίου 2026, με τη συμμετοχή να ξεπερνά κάθε προηγούμενο αντίστοιχο εγχείρημα της ΕΚΤ.
Το αποτέλεσμα, ωστόσο, δεν θα λειτουργήσει ως δεσμευτικό δημοψήφισμα. Οι προτιμήσεις των πολιτών θα αποτελέσουν ένα από τα βασικά στοιχεία που θα εξετάσει το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ πριν λάβει την τελική απόφαση για την εμφάνιση της νέας σειράς.
Δέκα σχέδια, δύο διαφορετικές ταυτότητες
Οι πολίτες κλήθηκαν να αξιολογήσουν συνολικά 10 διαφορετικές προτάσεις, οι οποίες βασίζονται σε δύο θεματικές ενότητες: «Ευρωπαϊκός πολιτισμός» και «Ποτάμια και πουλιά».
Η πρώτη θεματική επιχειρεί να αποτυπώσει την κοινή πολιτιστική ταυτότητα της Ευρώπης μέσα από προσωπικότητες και σύμβολα με ιστορικό αποτύπωμα.
Στα προτεινόμενα μοτίβα περιλαμβάνονται μορφές όπως η Μαρία Κάλλας, ο Λούντβιχ βαν Μπετόβεν και ο Μιγκέλ ντε Θερβάντες.
Η δεύτερη θεματική στρέφεται στη φύση, συνδέοντας ευρωπαϊκά ποτάμια, τοπία και χαρακτηριστικά είδη πτηνών. Στόχος είναι να αναδειχθούν η φυσική ποικιλομορφία, η ελευθερία και η διασύνδεση των χωρών της Ευρώπης.
Από 1.200 αιτήσεις στα δέκα τελικά σχέδια
Η διαδικασία μέχρι την τελική δεκάδα ήταν ιδιαίτερα ανταγωνιστική.
Περισσότεροι από 1.200 γραφίστες από ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση υπέβαλαν αίτηση συμμετοχής στον διαγωνισμό.
Από αυτούς επιλέχθηκαν 25 σχεδιαστές, οι οποίοι κλήθηκαν να παρουσιάσουν ολοκληρωμένες προτάσεις.
Στη συνέχεια, ανεξάρτητη επιτροπή 21 ειδικών από διαφορετικά πεδία, μεταξύ των οποίων ο σχεδιασμός, η επικοινωνία, η ιστορία και η νευροεπιστήμη, κατέληξε στα δέκα σχέδια που πέρασαν στην τελική φάση.
Η ψήφος των πολιτών δεν αποφασίζει μόνη της
Παρά τη μεγάλη συμμετοχή, η διαδικτυακή έρευνα δεν καθορίζει αυτομάτως τον νικητή.
Η ΕΚΤ έχει πραγματοποιήσει παράλληλα ξεχωριστή έρευνα μέσω ανεξάρτητης εταιρείας σε αντιπροσωπευτικό δείγμα πολιτών της Ευρωζώνης.
Με αυτόν τον τρόπο θέλει να συνδυάσει την ανοικτή συμμετοχή του κοινού με ένα στατιστικά αντιπροσωπευτικό δείγμα, ώστε η τελική επιλογή να μην εξαρτάται αποκλειστικά από όσους επέλεξαν να ψηφίσουν διαδικτυακά.
Τα σχέδια παρουσιάστηκαν επίσης στους συμμετέχοντες χωρίς εμφανή αναφορά στους δημιουργούς τους, ώστε η αξιολόγηση να βασίζεται όσο το δυνατόν περισσότερο στην ίδια την πρόταση και όχι στην εθνικότητα ή την αναγνωρισιμότητα του σχεδιαστή.
Πότε θα ληφθεί η τελική απόφαση
Το καθοριστικό βήμα αναμένεται προς το τέλος του 2026.
Τότε το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ αναμένεται να επιλέξει το σχέδιο που θα αποτελέσει τη βάση για τη νέα γενιά τραπεζογραμματίων.
Στην απόφαση θα συνεκτιμηθούν οι προτιμήσεις των πολιτών, η αντιπροσωπευτική έρευνα, η αξιολόγηση της επιτροπής σχεδιασμού αλλά και τεχνικά ζητήματα που αφορούν την παραγωγή, την ασφάλεια και τη λειτουργικότητα των τραπεζογραμματίων.
Μετά την επιλογή θα ακολουθήσει μακρά περίοδος τεχνικής ανάπτυξης, δοκιμών και παραγωγής.
Πότε θα μπουν στα πορτοφόλια μας
Όσοι περιμένουν να δουν άμεσα τα νέα ευρώ θα χρειαστεί να κάνουν υπομονή.
Η ΕΚΤ ξεκαθαρίζει ότι θα απαιτηθούν αρκετά χρόνια από την επιλογή του τελικού σχεδίου έως την κυκλοφορία της νέας σειράς. Η εισαγωγή της αναμένεται σταδιακά μέσα στην επόμενη δεκαετία.
Αυτό σημαίνει ότι τα σημερινά τραπεζογραμμάτια θα συνεχίσουν να κυκλοφορούν κανονικά για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Η αλλαγή δεν πρόκειται να γίνει από τη μία ημέρα στην άλλη, αλλά σταδιακά, καθώς θα τίθενται σε κυκλοφορία οι διαφορετικές ονομαστικές αξίες.
Τα σημερινά ευρώ δεν χάνουν την αξία τους
Ένα από τα βασικά σημεία που υπογραμμίζει η ΕΚΤ είναι ότι η εισαγωγή νέας σειράς δεν σημαίνει ότι τα υφιστάμενα χαρτονομίσματα θα πάψουν ξαφνικά να ισχύουν.
Η μετάβαση θα γίνει σταδιακά και τα υπάρχοντα ευρώ θα συνεχίσουν να χρησιμοποιούνται παράλληλα με τα καινούργια για σημαντικό χρονικό διάστημα.
Η νέα σειρά θα αποτελεί την πρώτη ολοκληρωμένη αλλαγή στην αισθητική ταυτότητα των τραπεζογραμματίων μετά την εισαγωγή του ευρώ.
Όχι μόνο νέα εικόνα, αλλά και μεγαλύτερη ασφάλεια
Ο επανασχεδιασμός δεν αφορά μόνο την εμφάνιση.
Στόχος της ΕΚΤ είναι τα νέα χαρτονομίσματα να διαθέτουν πιο προηγμένα χαρακτηριστικά ασφαλείας, ώστε να είναι δυσκολότερη η παραχάραξή τους, αλλά και να γίνουν πιο εύκολα στη χρήση και την αναγνώριση από όλους τους πολίτες.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται επίσης στην προσβασιμότητα για άτομα με προβλήματα όρασης, καθώς και στη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος της παραγωγής τους.
Η ψηφοφορία έκλεισε, αλλά η ουσιαστική μάχη για την εικόνα του ευρώ τώρα αρχίζει. Η απόφαση που θα ληφθεί στο τέλος του 2026 θα καθορίσει τη μορφή των χαρτονομισμάτων που θα χρησιμοποιούν εκατομμύρια Ευρωπαίοι για τις επόμενες δεκαετίες.
