Κατά 552 εκατ. ευρώ αυξήθηκαν μέσα σε έναν μήνα οι συνολικές εκκρεμείς υποχρεώσεις του Δημοσίου. Ξεπέρασαν το 1 δισ. ευρώ οι επιστροφές φόρων που περιμένουν οι δικαιούχοι. Η νέα ψηφιακή πλατφόρμα που σχεδιάζει να ενεργοποιήσει τον Δεκέμβριο το οικονομικό επιτελείο και οι φορείς που βρίσκονται στο μικροσκόπιο.
Νέα σημαντική διόγκωση καταγράφουν τα χρέη του Δημοσίου προς ιδιώτες και επιχειρήσεις, με τις συνολικές εκκρεμείς υποχρεώσεις, συμπεριλαμβανομένων των επιστροφών φόρων, να φτάνουν στα 3,823 δισ. ευρώ τον Αύγουστο του 2026, προκαλώντας προβληματισμό για την ταχύτητα με την οποία το κράτος εξοφλεί τις οικονομικές του υποχρεώσεις.
Τα τελευταία στοιχεία αποκαλύπτουν ότι μέσα σε μόλις έναν μήνα οι συνολικές οφειλές αυξήθηκαν κατά 552 εκατ. ευρώ, ενώ ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η εικόνα των δημόσιων νοσοκομείων, τα οποία εξακολουθούν να συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο μέρος των ληξιπρόθεσμων χρεών προς προμηθευτές.
Την ίδια στιγμή, οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων ξεπέρασαν το ψυχολογικό όριο του 1 δισ. ευρώ, επιβαρύνοντας τη συνολική εικόνα των κρατικών υποχρεώσεων. Ωστόσο, μεγάλο μέρος της αύξησης συνδέεται με τις μαζικές φορολογικές δηλώσεις του καλοκαιριού και αφορά ποσά που δεν έχουν ακόμη ξεπεράσει το χρονικό όριο των 90 ημερών.
Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών επιχειρεί να αντιμετωπίσει το πρόβλημα με τη νέα ψηφιακή πλατφόρμα «ΣΥΝΕΠΕΙΑ», η οποία προγραμματίζεται να τεθεί σε λειτουργία από τον Δεκέμβριο, επιτρέποντας τη συστηματική παρακολούθηση των οφειλών κάθε δημόσιου φορέα.
Στόχος είναι να εντοπίζονται εγκαίρως οι υπηρεσίες και οι οργανισμοί που συσσωρεύουν ανεξόφλητες υποχρεώσεις, ώστε να περιοριστεί το φαινόμενο των καθυστερήσεων που επηρεάζει τη ρευστότητα της πραγματικής οικονομίας.
Νοσοκομεία: Χρέη 1,33 δισ. ευρώ και νέα αύξηση μέσα σε έναν μήνα
Στην κορυφή της λίστας των δημόσιων φορέων με τις μεγαλύτερες ανεξόφλητες υποχρεώσεις εξακολουθούν να βρίσκονται τα νοσοκομεία.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Αυγούστου, τα ληξιπρόθεσμα χρέη τους ανήλθαν σε 1,331 δισ. ευρώ, έναντι 1,238 δισ. ευρώ τον Ιούλιο και 1,307 δισ. ευρώ τον Ιούνιο.
Η αύξηση κατά 93 εκατ. ευρώ μέσα σε έναν μήνα αποτυπώνει τη δυσκολία περιορισμού των οφειλών του νοσοκομειακού τομέα, παρά τις προσπάθειες που έχουν γίνει για την επιτάχυνση των πληρωμών.
Το πρόβλημα αφορά κυρίως τις οικονομικές υποχρεώσεις προς προμηθευτές φαρμάκων, υγειονομικού υλικού, ιατροτεχνολογικού εξοπλισμού και παρόχους υπηρεσιών.
Η συσσώρευση των ανεξόφλητων τιμολογίων δημιουργεί πιέσεις στις επιχειρήσεις που συνεργάζονται με το δημόσιο σύστημα υγείας, καθώς σε αρκετές περιπτώσεις καλούνται να συνεχίσουν να προμηθεύουν τα νοσοκομεία χωρίς να έχουν εξοφληθεί προηγούμενες απαιτήσεις τους.
Το γεγονός ότι τα νοσοκομεία συγκεντρώνουν σχεδόν το μισό των ληξιπρόθεσμων οφειλών των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης, εξαιρουμένων των εκκρεμών επιστροφών φόρων, αναδεικνύει το μέγεθος του προβλήματος.
ΕΟΠΥΥ και ασφαλιστικά ταμεία: Στα 733 εκατ. ευρώ οι ανεξόφλητες υποχρεώσεις
Αυξητικές τάσεις καταγράφονται και στους Οργανισμούς Κοινωνικής Ασφάλισης, οι οποίοι έκλεισαν τον Αύγουστο με ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις 733 εκατ. ευρώ, έναντι 681 εκατ. ευρώ τον προηγούμενο μήνα.
Η αύξηση των 52 εκατ. ευρώ προστίθεται στην ήδη επιβαρυμένη εικόνα των φορέων κοινωνικής ασφάλισης.
Από το συνολικό ποσό, περίπου 280 εκατ. ευρώ αφορούν υποχρεώσεις του ΕΟΠΥΥ, γεγονός που αναδεικνύει το σημαντικό ύψος των εκκρεμοτήτων στον ευρύτερο χώρο της υγειονομικής περίθαλψης.
Οι καθυστερήσεις πληρωμών αποκτούν ιδιαίτερη σημασία για τους παρόχους υγείας και τις επιχειρήσεις που εξαρτώνται από την τακτική εξόφληση των απαιτήσεών τους.
Δήμοι και περιφέρειες: Σχεδόν διπλάσια τα χρέη από το τέλος του 2025
Έντονα ανοδική είναι η εικόνα και στην Τοπική Αυτοδιοίκηση.
Τα ληξιπρόθεσμα χρέη δήμων και περιφερειών διαμορφώθηκαν στα 329 εκατ. ευρώ τον Αύγουστο, από 314 εκατ. ευρώ τον Ιούλιο.
Η μεγαλύτερη επιδείνωση, ωστόσο, καταγράφεται σε σύγκριση με το τέλος του 2025, όταν οι αντίστοιχες οφειλές βρίσκονταν κοντά στα 180 εκατ. ευρώ.
Μέσα σε οκτώ μήνες, οι ανεξόφλητες υποχρεώσεις των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης αυξήθηκαν κατά περίπου 149 εκατ. ευρώ, καταγράφοντας άνοδο σχεδόν 83%.
Πρόκειται για εξέλιξη που αντανακλά τη συσσώρευση απαιτήσεων από προμηθευτές, αναδόχους έργων και επιχειρήσεις που παρέχουν υπηρεσίες στους δήμους και τις περιφέρειες.
Οι καθυστερήσεις αυτές μπορούν να επηρεάσουν κυρίως μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, οι οποίες συχνά στηρίζουν σημαντικό μέρος του κύκλου εργασιών τους σε συμβάσεις με φορείς της Αυτοδιοίκησης.
Στα 150 εκατ. ευρώ οι οφειλές των υπουργείων
Σημαντικές υποχρεώσεις εμφανίζουν και οι υπηρεσίες της κεντρικής διοίκησης.
Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές των υπουργείων ανήλθαν συνολικά στα 150 εκατ. ευρώ τον Αύγουστο.
Από αυτές, 61 εκατ. ευρώ αφορούν το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου, ενώ ακόμη 36 εκατ. ευρώ αντιστοιχούν στο υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής.
Παράλληλα, οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις των λοιπών νομικών προσώπων του Δημοσίου αυξήθηκαν στα 250 εκατ. ευρώ, από 241 εκατ. ευρώ τον Ιούλιο.
Η εικόνα δείχνει ότι οι καθυστερήσεις πληρωμών δεν περιορίζονται σε έναν μόνο τομέα, αλλά εμφανίζονται σε διαφορετικά επίπεδα της δημόσιας διοίκησης.
Επιστροφές φόρων: Πάνω από 1 δισ. ευρώ περιμένουν οι δικαιούχοι
Ιδιαίτερη εντύπωση προκαλεί η μεγάλη αύξηση των εκκρεμών επιστροφών φόρων.
Τον Αύγουστο το συνολικό ποσό ανήλθε στα 1,023 δισ. ευρώ, έναντι 629 εκατ. ευρώ τον Ιούλιο.
Μέσα σε έναν μήνα σημειώθηκε αύξηση 394 εκατ. ευρώ, η οποία συνδέεται κυρίως με τον μεγάλο αριθμό φορολογικών δηλώσεων που υποβλήθηκαν κατά το τελευταίο διάστημα της προβλεπόμενης προθεσμίας.
Η μαζική υποβολή δηλώσεων εισοδήματος είχε ως αποτέλεσμα να εκδοθεί μεγάλος αριθμός πιστωτικών εκκαθαριστικών, δημιουργώντας αυξημένες ανάγκες ελέγχου, συμψηφισμού και επιστροφής χρημάτων.
Ωστόσο, το γεγονός ότι ένα ποσό εμφανίζεται ως εκκρεμής επιστροφή δεν σημαίνει αυτομάτως ότι το Δημόσιο έχει καθυστερήσει πέραν του προβλεπόμενου χρονικού ορίου.
Από το συνολικό 1,023 δισ. ευρώ, τα 775 εκατ. ευρώ αφορούν επιστροφές φόρων που εκκρεμούν για διάστημα μικρότερο των 90 ημερών.
Αντίστοιχα, τον Ιούλιο η συγκεκριμένη κατηγορία περιοριζόταν στα 375 εκατ. ευρώ.
Πρακτικά, το μεγαλύτερο μέρος της αύξησης συνδέεται με νέες φορολογικές εκκαθαρίσεις που εισήλθαν στο σύστημα μέσα στο καλοκαίρι.
Η ΑΑΔΕ ακολουθεί διαφορετικές διαδικασίες ανάλογα με την κάθε περίπτωση. Ορισμένα ποσά επιστρέφονται απευθείας στους τραπεζικούς λογαριασμούς των δικαιούχων, άλλα συμψηφίζονται με βεβαιωμένες οφειλές, ενώ κάποιες υποθέσεις απαιτούν πρόσθετους ελέγχους.
Ποιες επιστροφές φόρων έχουν πραγματικά καθυστερήσει
Από τα 1,023 δισ. ευρώ των εκκρεμών επιστροφών φόρου, 248 εκατ. ευρώ αφορούν υποθέσεις που παραμένουν ανοιχτές για περισσότερες από 90 ημέρες.
Ωστόσο, ακόμη και σε αυτή την κατηγορία απαιτείται ειδικότερη εξέταση.
Συγκεκριμένα, ποσό 158 εκατ. ευρώ αφορά επιστροφές που δεν μπορούν να ολοκληρωθούν εξαιτίας παραγόντων όπως η μη ανταπόκριση των δικαιούχων ή η μη προσκόμιση των αναγκαίων δικαιολογητικών.
Απομένουν, επομένως, 90 εκατ. ευρώ εκκρεμών επιστροφών άνω των 90 ημερών, οι οποίες δεν περιλαμβάνονται στην κατηγορία των υποθέσεων με εξωγενή εμπόδια.
Αυτό το ποσό αποτελεί τον βασικό δείκτη των καθυστερήσεων στις επιστροφές φόρων που απαιτούν περαιτέρω διοικητική αντιμετώπιση.
Η διάκριση είναι ουσιαστική, καθώς αποτρέπει την εσφαλμένη εντύπωση ότι ολόκληρο το ποσό του 1 δισ. ευρώ αφορά εκπρόθεσμες οφειλές της φορολογικής διοίκησης.
«ΣΥΝΕΠΕΙΑ»: Η νέα πλατφόρμα που θα παρακολουθεί τους κακοπληρωτές του Δημοσίου
Μπροστά στη συνεχιζόμενη αύξηση των οφειλών, το οικονομικό επιτελείο προετοιμάζει την ενεργοποίηση της νέας ψηφιακής πλατφόρμας με την ονομασία «ΣΥΝΕΠΕΙΑ», η οποία προγραμματίζεται να λειτουργήσει από τον Δεκέμβριο του 2026.
Η παρέμβαση εντάσσεται στην προσπάθεια του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών να ενισχύσει την παρακολούθηση των πληρωμών και να περιορίσει τις συστηματικές καθυστερήσεις.
Μέσω της νέας πλατφόρμας σχεδιάζεται να υπάρχει δυνατότητα καταγραφής των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων κάθε δημόσιου φορέα, καθώς και παρακολούθησης της πορείας εξόφλησής τους.
Οι οργανισμοί που εμφανίζουν επαναλαμβανόμενες καθυστερήσεις προβλέπεται να καταγράφονται σε ειδική λίστα, ώστε να εντοπίζονται οι περιπτώσεις όπου απαιτούνται διορθωτικές παρεμβάσεις.
Η δυνατότητα παρακολούθησης σε πραγματικό χρόνο φιλοδοξεί να προσφέρει στο οικονομικό επιτελείο πληρέστερη εικόνα της δημιουργίας νέων οφειλών και της αποπληρωμής παλαιότερων.
Το στοίχημα, ωστόσο, δεν περιορίζεται στην ψηφιακή καταγραφή των προβλημάτων.
Η αποτελεσματικότητα του νέου συστήματος θα εξαρτηθεί από το κατά πόσο οι αρμόδιες υπηρεσίες θα αξιοποιούν τα στοιχεία για να επιταχύνουν τις πληρωμές και να εμποδίζουν τη δημιουργία νέων ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων.
Το μεγάλο πρόβλημα για την οικονομία: Επιχειρήσεις περιμένουν να πληρωθούν από το κράτος
Η συσσώρευση χρεών του Δημοσίου έχει άμεσο αντίκτυπο στη λειτουργία της αγοράς.
Όταν μια επιχείρηση προμηθεύει ένα νοσοκομείο, εκτελεί έργο για έναν δήμο ή παρέχει υπηρεσίες σε έναν δημόσιο οργανισμό, υπολογίζει στην είσπραξη των συμφωνημένων ποσών για να καλύψει τις δικές της υποχρεώσεις.
Οι παρατεταμένες καθυστερήσεις μπορούν να δημιουργήσουν προβλήματα ρευστότητας, να αυξήσουν την ανάγκη τραπεζικού δανεισμού και να περιορίσουν τη δυνατότητα νέων επενδύσεων.
Το πρόβλημα γίνεται ακόμη μεγαλύτερο για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, οι οποίες διαθέτουν συνήθως περιορισμένα ταμειακά αποθέματα.
Σε μια περίοδο κατά την οποία το ενεργειακό κόστος, οι λειτουργικές δαπάνες και οι χρηματοδοτικές ανάγκες παραμένουν αυξημένα, η έγκαιρη εξόφληση των κρατικών υποχρεώσεων αποτελεί σημαντικό παράγοντα για τη διατήρηση της ρευστότητας στην πραγματική οικονομία.
Το Δημόσιο καλείται πλέον να αντιμετωπίσει μια διπλή πρόκληση: να μειώσει το απόθεμα των παλαιών οφειλών και ταυτόχρονα να εμποδίσει τη δημιουργία νέων.
Η προγραμματισμένη λειτουργία της «ΣΥΝΕΠΕΙΑΣ» αποτελεί μέρος αυτής της προσπάθειας, ωστόσο η πραγματική δοκιμασία θα είναι η μείωση των ανεξόφλητων υποχρεώσεων στους επόμενους μήνες.
Διότι πίσω από τα δισεκατομμύρια των κρατικών εκκρεμοτήτων βρίσκονται επιχειρήσεις, προμηθευτές και φορολογούμενοι που περιμένουν χρήματα τα οποία τους οφείλονται.
