Στο μικροσκόπιο των Αρχών το λογισμικό που φέρεται να εξαφάνιζε πωλήσεις εκατομμυρίων ευρώ. Πώς πληρωμένες παραγγελίες εμφανίζονταν ως «κεράσματα», τι αποκαλύπτουν οι ηλεκτρονικοί έλεγχοι της ΑΑΔΕ και πώς μπορούν οι καταναλωτές να ελέγχουν τις αποδείξεις από το κινητό τους.
Μία παραγγελία πληρώνεται κανονικά, η πίτσα παραδίδεται στον πελάτη, αλλά η συναλλαγή μπορεί να μην εμφανίζεται ποτέ με την πραγματική της αξία στα φορολογικά στοιχεία της επιχείρησης. Αυτός είναι ο μηχανισμός που βρίσκεται στο επίκεντρο της μεγάλης έρευνας για την Pizza Fan, η οποία έχει προκαλέσει αλυσιδωτές εξελίξεις στον χώρο της εστίασης.
Η υπόθεση, στην οποία ερευνάται η χρήση ειδικού λογισμικού για την απόκρυψη εσόδων και ΦΠΑ, έχει οδηγήσει, σύμφωνα με δημοσιεύματα της 22ας Οκτωβρίου, σε 21 συλλήψεις, ενώ οι Αρχές εξετάζουν ενδεχόμενη ζημία για το Δημόσιο που εκτιμάται σε τουλάχιστον 25 εκατομμύρια ευρώ από το 2022.
Οι συγκεκριμένες εκτιμήσεις αποτελούν αντικείμενο της συνεχιζόμενης έρευνας και δεν συνιστούν τελεσίδικη διαπίστωση ενοχής των εμπλεκομένων.
Το κόλπο με τα «κεράσματα» που εξαφάνιζαν τον τζίρο
Σύμφωνα με πληροφορίες από την αστυνομική έρευνα, ο μηχανισμός φέρεται να στηριζόταν σε ειδικά διαμορφωμένο λογισμικό, το οποίο επέτρεπε την αλλοίωση των στοιχείων των παραγγελιών.
Ο πελάτης πλήρωνε κανονικά για τα προϊόντα που αγόραζε, ωστόσο ορισμένες συναλλαγές εμφανίζονταν στη συνέχεια ως δωρεάν παροχές ή «κεράσματα».
Με αυτόν τον τρόπο, σύμφωνα με τις υπό διερεύνηση καταγγελίες, μπορούσε να δημιουργείται διαφορά ανάμεσα στις πραγματικές εισπράξεις και στον τζίρο που καταγραφόταν επισήμως.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνουν οι ερευνητές στις συναλλαγές με μετρητά, καθώς εξετάζεται κατά πόσο ορισμένες από αυτές αποκρύπτονταν από τα φορολογικά αρχεία.
Στο μικροσκόπιο βρίσκονται επίσης στοιχεία που φέρονται να αποτυπώνουν διαφορετική εικόνα των πραγματικών και των δηλωμένων πωλήσεων.
Πώς μπορεί μια πειραγμένη ταμειακή να κρύβει τις εισπράξεις
Η υπόθεση επαναφέρει στο προσκήνιο τους μηχανισμούς παραποίησης φορολογικών δεδομένων, οι οποίοι δεν περιορίζονται στην απλή μη έκδοση απόδειξης.
Μια επιχείρηση μπορεί να παραδίδει στον πελάτη ένα χαρτί που μοιάζει με κανονικό φορολογικό παραστατικό, ενώ στην πραγματικότητα πρόκειται για δελτίο παραγγελίας ή άλλη εκτύπωση.
Σε άλλες περιπτώσεις, μια συναλλαγή μπορεί να εμφανίζεται ως ακυρωμένη, παρότι έχει ολοκληρωθεί και πληρωθεί, ή να καταγράφεται με διαφορετική αξία.
Η χρήση παράνομου λογισμικού καθιστά την κατάσταση ακόμη πιο σύνθετη, καθώς η αλλοίωση μπορεί να αφορά τα ψηφιακά δεδομένα που αποθηκεύονται ή διαβιβάζονται.
Πάντως, μια ακύρωση ή μια δωρεάν παροχή δεν αποτελεί από μόνη της απόδειξη φοροδιαφυγής. Η παράβαση προκύπτει όταν αποδεικνύεται ότι η καταχώριση δεν ανταποκρίνεται στην πραγματική συναλλαγή.
Τι βλέπει η ΑΑΔΕ και πώς εντοπίζονται οι αποκλίσεις
Οι ελεγκτικές υπηρεσίες μπορούν να αντιπαραβάλλουν διαφορετικές πηγές πληροφοριών, προκειμένου να εντοπίσουν ασυμφωνίες ανάμεσα στα ποσά που εισπράττει μια επιχείρηση και σε εκείνα που δηλώνει.
Σημαντικό ρόλο έχουν τα δεδομένα των φορολογικών μηχανισμών, οι διαβιβάσεις στο myDATA, τα στοιχεία πληρωμών και τα αρχεία των συστημάτων παραγγελιοληψίας.
Ειδικό ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι συχνές ακυρώσεις, οι ασυνήθιστα μεγάλες εκπτώσεις και οι διαφορές μεταξύ εισπράξεων και φορολογικών παραστατικών.
Όταν εντοπίζονται ύποπτες αποκλίσεις, οι ελεγκτές μπορούν να προχωρούν σε βαθύτερη διερεύνηση, αξιοποιώντας και τα ευρήματα από επιτόπιους ελέγχους.
Πρόστιμα χωρίς ανώτατο πλαφόν για τις πειραγμένες ταμειακές
Ιδιαίτερα αυστηρό είναι το πλαίσιο κυρώσεων για τις επιχειρήσεις στις οποίες διαπιστώνεται παράνομη παραποίηση φορολογικών ηλεκτρονικών μηχανισμών.
Σύμφωνα με τις προβλέψεις του άρθρου 57 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας που παρατίθενται στο σχετικό ρεπορτάζ, το πρόστιμο για την υπαίτια επιχείρηση μπορεί να φτάνει το 15% του μέσου όρου των δηλωμένων εσόδων της τελευταίας τριετίας, για κάθε ελεγχόμενο έτος παράβασης.
Έτσι, εφόσον συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις, μια επιχείρηση με μέσο ετήσιο τζίρο 500.000 ευρώ μπορεί να αντιμετωπίσει πρόστιμο 75.000 ευρώ, ενώ για τζίρο ενός εκατομμυρίου ευρώ το ποσό φτάνει τις 150.000 ευρώ.
Τα συγκεκριμένα πρόστιμα δεν υπόκεινται στα συνήθη ανώτατα όρια, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε ιδιαίτερα υψηλές οικονομικές κυρώσεις.
Καμπάνες 100.000 ευρώ για τεχνικούς και προγραμματιστές
Οι κυρώσεις δεν περιορίζονται στους επιχειρηματίες που χρησιμοποιούν παράνομους μηχανισμούς.
Το θεσμικό πλαίσιο προβλέπει πρόστιμα 100.000 ευρώ για υπαίτιους κατασκευαστές, μεταπωλητές και τεχνικούς που εμπλέκονται σε παράνομες παρεμβάσεις, υπό τις προϋποθέσεις της σχετικής νομοθεσίας.
Παράλληλα, προβλέπονται μέτρα αναστολής λειτουργίας εγκαταστάσεων.
Για υπαίτιες επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν τέτοιους μηχανισμούς, η αναστολή μπορεί να κυμαίνεται από δύο έως δώδεκα μήνες, ενώ για συγκεκριμένες κατηγορίες εμπλεκόμενων κατασκευαστών ή τεχνικών προβλέπεται αναστολή από τρεις έως 24 μήνες.
Οι κυρώσεις επιβάλλονται κατόπιν της προβλεπόμενης διαδικασίας και εφόσον διαπιστωθούν οι αντίστοιχες παραβάσεις.
Πώς ελέγχουμε από το κινητό αν η απόδειξη είναι γνήσια
Η υπόθεση αναδεικνύει και τη σημασία της εφαρμογής Appodixi της ΑΑΔΕ, μέσω της οποίας οι πολίτες μπορούν να ελέγχουν τα στοιχεία των αποδείξεων που λαμβάνουν.
Η διαδικασία είναι απλή. Ο καταναλωτής ανοίγει την εφαρμογή στο κινητό του, σαρώνει τον κωδικό QR της απόδειξης και ελέγχει εάν τα διαθέσιμα στοιχεία συμφωνούν με το παραστατικό που έχει στα χέρια του.
Εφόσον διαπιστώσει διαφορά στο ποσό ή ένδειξη μη διαβίβασης, μπορεί να υποβάλει αναφορά στην ΑΑΔΕ, ανώνυμα ή επώνυμα.
Χρειάζεται, ωστόσο, προσοχή, καθώς η προσωρινή απουσία μιας απόδειξης από το σύστημα δεν σημαίνει απαραίτητα φοροδιαφυγή. Ενδέχεται να μην έχει ολοκληρωθεί ακόμη η νόμιμη διαδικασία διαβίβασης.
Η εφαρμογή διατίθεται δωρεάν μέσω της επίσημης ιστοσελίδας της ΑΑΔΕ για το Appodixi.
