Το πρώτο προσχέδιο μιας τελικής συμφωνίας στη Σύνοδο του ΟΗΕ για το Κλίμα (COP27) δημοσίευσε σήμερα η αρμόδια υπηρεσία του Οργανισμού, επαναλαμβάνοντας πολλούς από τους στόχους του περασμένου έτους και αφήνοντας πολλά ζητήματα προς επίλυση στο μέλλον.
Το έγγραφο των 20 σελίδων χαρακτηρίζεται «non-paper», υποδεικνύοντας ότι απέχει πολύ από την τελική εκδοχή μιας ενδεχόμενης συμφωνίας, στην οποία θα πρέπει να καταλήξουν έπειτα από διαπραγματεύσεις μέσα στις επόμενες ημέρες -αν όχι ώρες- σχεδόν 200 χώρες. Από όσα αναφέρονται στο «non-paper» διαπιστώνεται εύκολα ότι η τελική συμφωνία δύσκολα θα ικανοποιήσει τις αρχικά φιλόδοξες προσδοκίες για λήψη συγκεκριμένων αποφάσεων και πρωτοβουλιών που θα μπορούσαν να ανακόψουν την ταχύτητα της κλιματικής αλλαγής.
Το προσχέδιο επαναλαμβάνει τον στόχο από το περσινό Σύμφωνο της Γλασκώβης (COP26) για το κλίμα «να επιταχυνθούν τα μέτρα για τη σταδιακή κατάργηση της αμείωτης ενέργειας από άνθρακα και τη σταδιακή κατάργηση και τον εξορθολογισμό των αναποτελεσματικών επιδοτήσεων ορυκτών καυσίμων». Δηλαδή, δεν απαιτεί τη σταδιακή κατάργηση όλων των ορυκτών καυσίμων, όπως είχαν ζητήσει η Ινδία και η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Οι αντιπρόσωποι ανησυχούν ότι το βασικό σημείο κολλήματος γύρω από τη δημιουργία ενός ταμείου «απώλειας και ζημίας» για τη χρηματοδότηση χωρών που πλήττονται από τις κλιματικές επιπτώσεις θα εμπόδιζε τη συμφωνία στη σύνοδο κορυφής COP27 στην Αίγυπτο.
Το κείμενο δεν περιλαμβάνει λεπτομέρειες για τη δημιουργία ενός τέτοιου ταμείου – ένα βασικό αίτημα από τις πιο ευάλωτες στο κλίμα χώρες, όπως τα νησιωτικά έθνη. Αντίθετα, «χαιρετίζει» το γεγονός ότι το θέμα εντάχθηκε στο πλαίσιο της φετινής επίσημης ατζέντας.
Ο στόχος της θερμοκρασίας
Σχετικά με τον περιορισμό της αύξησης της παγκόσμιας θερμοκρασίας, το έγγραφο υιοθετεί την ίδια γλώσσα που περιλαμβανόταν στη συμφωνία COP26, τονίζοντας «τη σημασία της καταβολής όλων των προσπαθειών σε όλα τα επίπεδα για την επίτευξη του στόχου της θερμοκρασίας της Συμφωνίας του Παρισιού για διατήρηση της αύξησης της παγκόσμιας μέσης θερμοκρασίας πολύ κάτω από τους 2°C C πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα και συνεχίζονται οι προσπάθειες για περιορισμό της αύξησης της θερμοκρασίας στους 1,5 °C πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα».
Άλλα δυσεπίλυτα ζητήματα περιλαμβάνουν εκκλήσεις για ενίσχυση ενός παγκόσμιου στόχου για χρηματοδότηση για να βοηθηθούν οι αναπτυσσόμενες χώρες να προσαρμοστούν στις επιπτώσεις ενός θερμότερου κόσμου και σχέδια για αύξηση των στόχων για τη μείωση των εκπομπών που προκαλούν υπερθέρμανση του κλίματος.
Στην COP26 της Γλασκώβης οι χώρες συμφώνησαν να αναπτύξουν ένα σχέδιο για «επείγουσα κλιμάκωση» των προσπαθειών μείωσης των εκπομπών, αναγνωρίζοντας ότι ο κόσμος θα πρέπει να μειώσει τις εκπομπές κατά 45% έως το 2030 για να διατηρήσει τη θέρμανση εντός του ορίου 1,5 βαθμούς Κελσίου, πέρα από το οποίο οι επιστήμονες λένε ότι η κλιματική αλλαγή κινδυνεύει να ξεφύγει από τον έλεγχο. Η θερμοκρασία έχει ήδη αυξηθεί κατά 1,1 βαθμούς Κελσίου.
Εμπειρογνώμονες για την κλιματική πολιτική δήλωσαν ότι υπάρχει βαθιά ανησυχία για την επίτευξη συναίνεσης από τις συνομιλίες σε πολλά βασικά ζητήματα.
Το έγγραφο βασίζεται σε αιτήματα που οι εκπρόσωποι από σχεδόν 200 χώρες επιδίωξαν να συμπεριληφθούν στην τελική συμφωνία και θα αποτελέσει τη βάση για διαπραγματεύσεις τις επόμενες ημέρες, οι οποίες είναι πιθανό να αναδιαμορφώσουν εκ νέου το κείμενο.
