Eνέκρινε επί της αρχής η ολομέλεια της 27ης Διάσκεψης των μερών της σύμβασης-πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή (COP27) τη δημιουργία ταμείου ειδικού σκοπού για την κάλυψη των «απωλειών και των ζημιών» που υφίστανται «ιδιαίτερα ευάλωτες» φτωχές χώρες εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής.
Η απόφαση, την οποία υποδέχθηκαν με επευφημίες πολλές αντιπροσωπείες της ολομέλειας στο κλείσιμο της μαραθώνιας συνόδου αυτής του ΟΗΕ στο Σαρμ ελ Σέιχ της Αιγύπτου, χαρακτηρίζεται «ιστορική» από όσους την υποστηρίζουν.
Ανοίγοντας τις εργασίες της ολομέλειας, ο πρόεδρος της COP27, ο Αιγύπτιος Σαμέχ Σούκρι, παρακάλεσε τις αντιπροσωπείες να εγκρίνουν το σχέδιο αποφάσεων που θα παρουσίαζε καθώς τα βλέμματα όλου του κόσμου ήταν στραμμένα πάνω τους, όπως χαρακτηριστικά ανέφερε: «Σας παροτρύνω όλους να αρθείτε στο ύψος των προσδοκιών που εναποτέθηκαν σε εμάς από τη διεθνή κοινότητα, ειδικά από εκείνους που είναι πιο ευάλωτοι παρότι συνέβαλαν λιγότερο στην κλιματική αλλαγή».
Το κείμενο τονίζει την άμεση ανάγκη νέων, επιπρόσθετων, προβλέψιμων και επαρκών οικονομικών πόρων για να βοηθηθούν οι αναδυόμενες χώρες που είναι ιδιαίτερα ευάλωτες στις συνέπειες, οικονομικές και μη, της κλιματικής αλλαγής.
Σε αυτούς τους πόρους αναφέρεται ρητώς ότι θα συγκαταλέγεται το μελλοντικό «ταμείο κάλυψης των απωλειών και των ζημιών» των αναπτυσσόμενων χωρών, κάτι που ζητούσαν μετ’ επιτάσεων οι αντιπροσωπείες τους.
Οι λεπτομέρειες για τη δημιουργία του ταμείου και για τη συγκέντρωση των απαραίτητων κεφαλαίων αναμένεται να καθοριστούν από ειδική επιτροπή και να τεθούν προς έγκριση στην COP28, στα τέλη του 2023, στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Το συγκεκριμένο ζήτημα βρέθηκε στο επίκεντρο του διαλόγου μετά τις τεράστιες καταστροφές που υπέστησαν ιδίως το Πακιστάν και η Νιγηρία φέτος εξαιτίας πλημμυρών, και απειλούσε να «εκτροχιάσει» την COP27. Δεν τέθηκε στην ημερήσια διάταξη παρά την τελευταία στιγμή, μετά τους πολλούς δισταγμούς που εξέφραζαν για καιρό οι πλούσιες χώρες, και μόνο με όρο ότι θα αποκλειστεί η δυνητική απόδοση νομικών ευθυνών και η καταβολή αποζημιώσεων. Οι ανεπτυγμένες χώρες εναντιώνονταν κατηγορηματικά στην ιδέα να δημιουργηθεί τέτοιο ταμείο ειδικού σκοπού.
Εν τέλει, η Ευρωπαϊκή Ένωση υπέβαλε την περασμένη Πέμπτη, λίγο πριν από την προγραμματισμένη ολοκλήρωση της διάσκεψης, πρόταση που αποδεχόταν τη δημιουργία ειδικού ταμείου, με προϋπόθεση πως θα αφορά τις «ιδιαίτερα ευάλωτες» χώρες, με άλλα λόγια αποκλείοντας ταχύτατα αναπτυσσόμενα κράτη όπως η Κίνα. Η Ε.Ε. ήθελε επίσης να συμπεριληφθεί στο κείμενο αναφορά στη συνεισφορά στο μελλοντικό ειδικό ταμείο της Κίνας.
