Σαρωτικές μεταρρυθμίσεις για την αγορά άνθρακα στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Σαρωτικές μεταρρυθμίσεις για την αγορά άνθρακα στην Ευρωπαϊκή Ένωση ενέκρινε χθες Τρίτη το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με στόχο την επιτάχυνση της πράσινης μετάβασης. Οι μεταρρυθμίσεις αναμένεται να αυξήσουν το κόστος της ρύπανσης στην Ευρώπη τα επόμενα χρόνια και να μειώσουν ταχύτερα τις εκπομπές CO2.

Τα νέα μέτρα έχουν στόχο να μειώσουν την προσφορά αδειών άνθρακα στην αγορά ταχύτερα απ’ ό,τι είχε προγραμματιστεί, θα καταργήσουν σταδιακά τις δωρεάν άδειες για τις βιομηχανίες έως το 2034 και θα οδηγήσουν προοδευτικά τον τομέα της ναυτιλίας στην αγορά άνθρακα, ξεκινώντας από το 2024.

Πρόκειται για μεταρρυθμίσεις οι οποίες συμφωνήθηκαν από διαπραγματευτές από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τις χώρες της Ε.Ε. πέρυσι ενώ απαιτείται η τελική έγκριση από τις χώρες της Ε.Ε., κάτι που αναμένεται να ολοκληρωθεί τις επόμενες εβδομάδες, για να τεθούν σε ισχύ.

Το σύστημα εμπορίας εκπομπών (ETS) αποτελεί την κεντρική πολιτική για το κλίμα, η οποία ουσιαστικά αναγκάζει τους παραγωγούς ενέργειας, τα εργοστάσια και τις αεροπορικές εταιρείες που εκτελούν ευρωπαϊκές πτήσεις να αγοράζουν άδειες όταν εκπέμπουν CO2.

Το πολυσυζητημένο άρθρο 6 της Συμφωνίας του Παρισιού περιλαμβάνει πλέον κοινούς κανόνες για τη σύνδεση των συστημάτων εμπορίας εκπομπών σε παγκόσμιο επίπεδο, επιτρέπει τη διεθνή μεταφορά πιστώσεων άνθρακα και στοχεύει στη δημιουργία ενός νέου μηχανισμού εμπορίας πιστώσεων από μειώσεις εκπομπών που παράγονται από έργα χαμηλών εκπομπών.

Ωστόσο, το ρυθμιστικό πλαίσιο των έργων για τη μείωση του άνθρακα και την απόκτηση αυτών των πιστώσεων είναι ακόμη σε αρχικό στάδιο, ενώ δεδομένου ότι μέχρι το τέλος της δεκαετίας αναμένεται να δημιουργηθεί μια αγορά 180 δισ. δολαρίων μέχρι το 2030, η ροπή προς το greenwashing γίνεται όλο και πιο έντονη.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση, προκειμένου να προλάβει τους στόχους της Πράσινης Συμφωνίας, κινείται πιο γρήγορα σε σχέση με άλλες ηπείρους για τη διαμόρφωση του θεσμικού πλαισίου αλλά εξακολουθούν να υπάρχουν προκλήσεις στην αγορά.

Σταδιακά, ιδρύονται εξειδικευμένοι οίκοι αξιολόγησης, παρόμοιοι με τις εταιρείες αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας, για να παρέχουν περισσότερες οδηγίες. Όμως, η αγορά εξακολουθεί να αντιμετωπίζει με δυσπιστία τα διαπιστευτήρια αφαίρεσης άνθρακα λόγω του ότι ο κλάδος καλύπτεται, ως επί το πλείστον, από ένα συνονθύλευμα εθελοντικών φορέων τυποποίησης του ιδιωτικού τομέα που υπολείπονται κατά πολύ από το καθεστώς που μπορεί να επιβάλει μια ενιαία παγκόσμια εποπτεία.