Tα έργα ενεργειακής απόδοσης για τις επιχειρήσεις που χρηματοδοτούνται από την Ε.Ε. θα προσφέρουν μόνο μια μέτρια συμβολή στους στόχους της Ε.Ε., ενώ η πράσινη μετάβαση των επιχειρήσεων θα μπορούσε να υλοποιηθεί και με ίδια κεφάλια, χωρίς τις ευρωπαϊκές ενισχύσεις, σύμφωνα με ειδική έκθεση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου (ECA).
Αν και είναι σαφές ότι οι επιχορηγήσεις της Ε.Ε. παίζουν ρόλο όταν οι επιχειρήσεις λαμβάνουν επενδυτικές αποφάσεις, η έκθεση θέτει υπό αμφισβήτηση την πραγματική προστιθέμενη αξία της χρηματοδότησης με ευρωπαϊκά κονδύλια. Και αυτό γιατί στις περισσότερες περιπτώσεις, οι επενδύσεις είχαν ήδη προγραμματιστεί. Με άλλα λόγια, πολλά έργα θα είχαν προχωρήσει χωρίς την υποστήριξη της Ε.Ε. «Ακόμη και χωρίς δημόσια υποστήριξη, η επένδυση στην ενεργειακή απόδοση είναι γενικά αποτελεσματική» σημειώνουν οι ελεγκτές.
Ένα ακόμη ζήτημα που προκύπτει είναι ότι η συνολική συνεισφορά της χρηματοδότησης της Ε.Ε. είναι δύσκολο να προσδιοριστεί. Οι ελεγκτές σημειώνουν ότι δεν είναι δυνατή η αξιολόγηση των επιδόσεων σε επίπεδο Ε.Ε.: οι εθνικές Αρχές έχουν δείκτες, αλλά αυτοί διαφέρουν από το ένα κράτος-μέλος στο άλλο, και μερικές φορές ακόμη και μεταξύ προγραμμάτων μέσα στο ίδιο κράτος-μέλος.
Ελλείψει ενοποιημένων πληροφοριών σε επίπεδο Ε.Ε., οι ελεγκτές έκαναν τους δικούς τους υπολογισμούς. Εκτιμούν ότι η πιθανή εξοικονόμηση πόρων από τα συγχρηματοδοτούμενα έργα σε οι επιχειρήσεις αντιπροσωπεύουν περίπου το 0,3% της προσπάθειας που απαιτείται για την επίτευξη των στόχων ενεργειακής απόδοσης της Ε.Ε. για το 2030. Με άλλα λόγια, τα έργα ενεργειακής απόδοσης που χρηματοδοτούνται από την Ε.Ε. θα προσφέρουν μόνο μια μέτρια συμβολή στους στόχους της Ε.Ε.
Οι ελεγκτές συμπεραίνουν ότι η χρηματοδότηση της Ε.Ε. παραμένει ανεπαρκώς συνδεδεμένη με τις επιχειρηματικές ανάγκες.
Η ενεργειακή απόδοση αποτελεί σημαντικό μέρος της φιλοδοξίας της Ε.Ε. να καταστεί ουδέτερη ως προς τον άνθρακα έως το 2050. Ωστόσο, απαιτούνται ακόμη σημαντικές προσπάθειες και οι επιχειρήσεις έχουν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο.
Κατά συνέπεια, παράλληλα με τα μέτρα των κρατών-μελών, η Ε.Ε. διέθεσε σημαντικά ποσά χρηματοδότηση για τη στήριξη βελτιώσεων ενεργειακής απόδοσης στις επιχειρήσεις μεταξύ 2014 και 2020.
Οι ελεγκτές σημειώνουν ότι το προβλεπόμενο επίπεδο στήριξης της πολιτικής συνοχής της Ε.Ε. μειώθηκε τα τελευταία έτη, από 3,2 δισεκατομμύρια ευρώ το 2016 σε 2,4 δισεκατομμύρια ευρώ το 2020.
Επιπλέον, οι περισσότερες δαπάνες συγκεντρώθηκαν σε λίγα μόνο κράτη-μέλη (Τσεχία, Πολωνία, Γερμανία, Ιταλία και Βουλγαρία) τα οποία αντιπροσωπεύουν περίπου τα δύο τρίτα των δαπανών που κατανεμήθηκαν για την ενεργειακή απόδοση στις επιχειρήσεις.
«Η βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των επιχειρήσεων, ανεξάρτητα από τον τομέα στον οποίο δραστηριοποιούνται, είναι ζωτικής σημασίας εάν η Ε.Ε. θέλει να επιτύχει τον στόχο της να μειώσει τις εκπομπές τουλάχιστον κατά 55% έως το 2030» δήλωσε ο Samo Jereb, μέλος του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου.
