Πώς μπορούν να γίνουν «πράσινες» οι συναυλίες – Το παράδειγμα μεγάλων συγκροτημάτων

Τι απομένει στον χώρο όταν τελειώσει μια μεγάλη συναυλία; Η απάντηση είναι απογοητευτική: Μόνο σκουπίδια. Χιλιάδες πλαστικά μπουκάλια, πλαστικά ποτήρια μπίρας, μισοφαγωμένα τρόφιμα. Μπορεί οι συναυλίες να μη είναι η βασική αιτία περιβαλλοντικής ρύπανσης, ωστόσο συχνά συνδέονται με σημαντικό ανθρακικό αποτύπωμα. Δεν είναι λίγοι οι καλλιτέχνες που επιλέγουν αεροπλάνα για τη μεταφορά τους ή στέλνουν τα μουσικά όργανα και τα απαραίτητα για το στήσιμο της σκηνής με πετρελαιοκινούμενα οχήματα που διανύουν μεγάλες αποστάσεις. Αντίστοιχα, οι φίλοι των συγκροτημάτων χρησιμοποιούν τα αυτοκίνητά τους και οδηγούν για αρκετή ώρα μέχρι να φτάσουν στο σημείο που διεξάγεται μια συναυλία με σοβαρές συνέπειες για το περιβάλλον.

Έρευνα του think tank Powerful Thinking από το 2020 διαπίστωσε ότι τα μουσικά φεστιβάλ στη Βρετανία παράγουν 25.800 τόνους απορριμμάτων, 24.000 τόνους εκπομπών αερίων διοξειδίου του άνθρακα και κατανάλωση 7 εκατ. τόνων καυσίμων ετησίως. Στο πιο διάσημο μουσικό φεστιβάλ της Αμερικής, το Coachella, με περίπου 125.000 συμμετέχοντες παράγονται καθημερινά περισσότεροι από 107 τόνοι απορριμμάτων, εκ των οποίων μόνο το 20% ανακυκλώνεται, ενώ στο φεστιβάλ μουσικής και τεχνών Unsound της Πολωνίας παράγονται 943.472 κιλά διοξειδίου του άνθρακα. Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, οι συμμετέχοντες είναι περισσότερο ευαισθητοποιημένοι σχετικά με τα περιβαλλοντικά ζητήματα και προσπαθούν να περιορίσουν το πλαστικό, χρησιμοποιώντας για παράδειγμα επαναχρησιμοποιούμενα μπουκάλια νερού.

Η μείωση αποβλήτων ανά συμμετέχοντα και ανά ημέρα αποτυπώνεται στην έρευνα του Powerful Thinking, καθώς έχει παρατηρηθεί περιορισμός από 2,8 κιλά το 2014 σε 2 κιλά το 2019. Τελευταία, το Coachella και άλλα μουσικά φεστιβάλ στις ΗΠΑ εφαρμόζουν πρωτοβουλίες για την προώθηση πιο βιώσιμων συναυλιών, τη στιγμή που η πλειονότητα των Αμερικανών θεωρεί την υπερθέρμανση του πλανήτη προσωπική υπόθεση. Παρότι υπάρχουν πολλά ακόμα να γίνουν, αρκετοί είναι οι μουσικοί που παίρνουν την κατάσταση στα χέρια τους για πιο «πράσινες» συναυλίες.

Η 28χρονη Σοφία Νίλσεν και η ομάδα της Trash Pirates έχουν θέσει ως αποστολή τους να κάνουν τους συναυλιακούς χώρους να αστράφτουν από καθαριότητα. Μετά το πέρας κάθε εκδήλωσης συγκεντρώνει, διαχωρίζει και ανακυκλώνει τα απορρίμματα, εκπαιδεύοντας τους λάτρεις της μουσικής πώς να μειώσουν το περιβαλλοντικό αποτύπωμά τους. Η Νίλσεν που άρχισε να καθαρίζει εθελοντικά συναυλιακούς χώρους σε ηλικία 21 ετών, ίδρυσε το 2020 την οργάνωση WEgenerative, μέσω της οποίας προωθεί τις αρχές βιωσιμότητας στις συναυλίες, σχεδιάζει και υλοποιεί υποδομές για τα απορρίμματα, συνάπτει συμβάσεις με τους διοργανωτές εκδηλώσεων, οργανώνει τους εθελοντές για τη συγκομιδή απορριμμάτων και ενισχύει τους υπαλλήλους καθαριότητας.

«Green» διεθνείς καλλιτέχνες

Coldplay

Το συγκρότημα του Κρις Μάρτιν, που αναμένεται και στη χώρα μας το 2024, είχε ανακοινώσει πως στόχευε σε πιο φιλικές προς το περιβάλλον περιοδείες, μειώνοντας κατά 50% τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα με διάφορες εναλλακτικές μεθόδους, όπως η τροφοδοσία της σκηνής με ενέργεια από χρήση ποδηλάτων. Οι προσπάθειες του βρετανικού συγκροτήματος να περιορίσει τα απορρίμματα, να εντείνει τις προσπάθειες για ανακύκλωση, να εφαρμόσει πράσινες τεχνολογίες και να χρηματοδοτήσει πρωτοβουλίες που σχετίζονται με τη φύση και την τεχνολογία, είχαν αποτέλεσμα. «Είναι μία καλή αρχή και είμαστε περήφανοι για αυτό, αλλά σαφώς υπάρχει ακόμα δυνατότητα βελτίωσης. Τα στοιχεία για τις εκπομπές άνθρακα τους πρώτους 12 μήνες της περιοδείας “Music of the Spheres World Tour” έχουν συγκεντρωθεί και επικυρωθεί ανεξάρτητα από τον καθηγητή Τζον Ε. Φερνάντεζ του MIT Environmental Solutions Initiative. Συγκρίνοντας τις συναυλίες, η περιοδεία έχει μέχρι στιγμής σημειώσει 47% λιγότερες εκπομπές άνθρακα από την τελευταία μας περιοδεία (2016-17)» ανέφερε το συγκρότημα.

Radiohead

Το βρετανικό συγκρότημα τάσσεται εδώ και χρόνια υπέρ της προστασίας του πλανήτη. Στηρίζει «πράσινες» προσπάθειες και έχει υιοθετήσει φιλικές προς το περιβάλλον τακτικές για τις περιοδείες του. Ο εξοπλισμός ταξιδεύει με πλοία και όχι αεροπορικά ώστε να περιοριστεί η επιδείνωση του φαινομένου του θερμοκηπίου, τα οχήματα που χρησιμοποιούν οι συντελεστές του κινούνται με βιοκαύσιμα, χρησιμοποιούν επαναχρησιμοποιούμενα παγούρια και όχι πλαστικά ποτήρια ή μπουκάλια μίας χρήσης, και ενθαρρύνουν τους θαυμαστές τους να χρησιμοποιήσουν τα μέσα μαζικής μεταφοράς για να μεταβούν στους χώρους διεξαγωγής των συναυλιών τους. Αξίζει να σημειωθεί ότι ήταν οι πρώτοι που φώτισαν τη σκηνή τους με LED. Μάλιστα, το 2019 όταν χάκερ κατάφερε να κλέψει από τον Τομ Γιορκ 18 ώρες ακυκλοφόρητης μουσικής ζητώντας 150.000 λίτρα για να μην τα δημοσιεύσει, το συγκρότημα αρνήθηκε να καταβάλλει τα χρήματα, έδωσε στη δημοσιότητα τα κομμάτια και τα χρήματα που συγκέντρωσε τα χρησιμοποίησε για την ενίσχυση της οργάνωσης Extinction Rebellion, που αυτοπροσδιορίζεται ως κοινωνικοπολιτικό κίνημα που χρησιμοποιεί τη μη βίαιη αστική απείθεια για να διαδηλώσει για την κλιματική αλλαγή.

U2

Γνωστοί για την ανθρωπιστική δράση τους, οι U2 ήταν από τους πρώτους που συντάχθηκαν με τις προσπάθειες της Greenpeace για να διαμαρτυρηθούν για τις εγκαταστάσεις του πυρηνικού εργοστασίου Sellafield στην Αγγλία, ενώ συνεργάστηκαν και πάλι με τη μη κυβερνητική οργάνωση για να διαμαρτυρηθούν για την καταστροφή του δάσους του Χίμκι στη Ρωσία, δράση η οποία τελικά βοήθησε στη διάσωση της δασικής περιοχής.

Green Day

Το 2006, οι Green Day συνεργάστηκαν με το Συμβούλιο Προστασίας Φυσικών Πόρων των ΗΠΑ για να ευαισθητοποιήσουν το κοινό σχετικά με την εξάρτηση της Αμερικής από το πετρέλαιο δίνοντας πνοή στην εκστρατεία τους Move America Beyond Oil. Στόχος τους να κινητοποιήσουν τους θαυμαστές τους να απαιτήσουν λύσεις καθαρής και ανανεώσιμης ενέργειας.

Νιλ Γιανγκ

Ο Νιλ Γιανγκ είναι από τους πρώτους αστέρες της ροκ που έχουν ταχθεί υπέρ του περιβάλλοντος και πρωτοπόρησε όταν το 2004 χρησιμοποίησε βιοκαύσιμα από φασόλια σόγιας και φυτικό έλαιο για τα 15 οχήματα της περιοδείας του. Ο 77χρονος Καναδός είναι ιδιοκτήτης ενός LincVolt, ένα Lincoln Continental του 1959 το οποίο τροποποίησε μετατρέποντάς το σε υβριδικό όχημα. Μάλιστα, ελπίζει το αυτοκίνητο αυτό να χρησιμοποιηθεί ως μοντέλο για την κατασκευή οχημάτων χαμηλών ρύπων.

Pearl Jam

Από το 2003 οι Pearl Jam συμμετέχουν ενεργά σε πρωτοβουλίες με στόχο τη μείωση του ανθρακικού αποτυπώματος. Προσέλαβαν έναν περιβαλλοντολόγο για να υπολογίσει τους μετρικούς τόνους παραγωγής διοξειδίου του άνθρακα από κάθε περιοδεία τους και αποφάσισαν να δωρίσουν μέρος των κερδών τους σε περιβαλλοντικά έργα. Δώρισαν 100.000 δολάρια σε εννέα μη κυβερνητικές οργανώσεις που εργάζονται για την κλιματική αλλαγή και τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, και άλλα 210.000 δολάρια για να φυτευτούν 33 στρέμματα με δέντρα και φυτά στον κόλπο Puget Sound.

Μπγιορκ

Η Ισλανδή μουσικός και τραγουδίστρια συμμετέχει εδώ και χρόνια σε εκστρατείες για τη διάσωση των φυσικών πόρων της πατρίδας της. Το 2007 έλαβε μέρος στη συναυλία Hætta στο Ρέικιαβικ που διοργανώθηκε ως μέσο διαμαρτυρίας για την κατασκευή μεταλλουργείου αλουμινίου Alcoa στη χώρα. Ίδρυσε την οργάνωση Náttúra για να προωθήσει τη φυσική ομορφιά της Ισλανδίας και έγραψε ένα κομμάτι με τον ίδιο τίτλο για να τραβήξει ακόμα περισσότερο την προσοχή στα περιβαλλοντικά προβλήματα. Το 2008 έγραψε άρθρο στους «Times» για την ισλανδική οικονομία, προτείνοντας τη χρήση φυσικών πηγών ενέργειας για τη διάσωση της χώρας από το χρέος. Συνεργάζεται με μια ισλανδική χρηματοοικονομική εταιρεία για τη δημιουργία ενός ταμείου επιχειρηματικού κεφαλαίου για τη στήριξη της δημιουργίας βιώσιμων βιομηχανιών στην Ισλανδία.

Massive Attack

Αρνούνται τη χρήση ιδιωτικών τζετ, λένε «ναι» στα ηλεκτρικά οχήματα και σε κάθε ευκαιρία καλούν τη μουσική βιομηχανία και τις κυβερνήσεις να αναλάβουν δράση υπέρ της προστασίας του περιβάλλοντος. Οι Massive Attack σε συνεργασία με τον βρετανικό οργανισμό Tyndall Center για την κλιματική αλλαγή συνέταξαν έναν οδικό χάρτη για περιοδείες με το λιγότερο δυνατό αποτύπωμα άνθρακα: Ενθαρρύνουν τους θαυμαστές τους να χρησιμοποιούν τα μέσα μεταφοράς για τη μετάβασή τους στους συναυλιακούς χώρους, προωθούν τη vegan διατροφή και στοχεύουν σε μεγαλύτερη χρήση των ΑΠΕ. Σε ανακοίνωσή τους οι Massive Attack τόνισαν: «Οι ισχυροί πρέπει να κάνουν περισσότερα. Δεν μπορεί το ζήτημα να αφεθεί μόνο στα χέρια των καλλιτεχνών που συνεχίζουν με τις δημόσιες εκκλήσεις».

Πηγή: newmoney.gr