Τα προβλήματα που προκύπτουν για την ανθρώπινη υγεία από την υπερβολική χρήση αντιβιοτικών είναι γνωστά, ωστόσο φαίνεται ότι βλάπτει και το περιβάλλον, όπως προέκυψε από την Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Ευαισθητοποίησης για τα Αντιβιοτικά στις 18-24 Νοεμβρίου.
Η «μικροβιακή αντοχή» μπορεί να προκαλέσει σοβαρό κίνδυνο για τη δημόσια υγεία καθώς οι παραδοσιακές θεραπείες εμφανίζονται αναποτελεσματικές. Όμως, τα φάρμακα -και δη τα αντιβιοτικά- θεωρούνται κύριες αιτίες ρύπανσης του περιβάλλοντος και μάλιστα των υδάτινων οδών όπου καταλήγουν τα απόβλητα, είτε πρόκειται για λύματα που φτάνουν στα ποτάμια μέσω των οικιακών αγωγών, είτε πρόκειται για ληγμένα, αχρησιμοποίητα ή ακατάλληλα φάρμακα που έχουν απορριφθεί παράνομα ή για υπολείμματα από την επεξεργασία φαρμακευτικών εταιρειών.
Έρευνα του 2022 που μέτρησε τη συγκέντρωση αντιμικροβιακών φαρμάκων σε περισσότερα από 250 ποτάμια σε 100 χώρες καταδεικνύει ότι το σοβαρότερο ποσοστό μόλυνσης εντοπίζεται στην Κίνα, στη Νότια Κορέα και στο Πακιστάν. Στην πόλη Χαϊντεραμπάντ της Ινδίας, στην καρδιά της παραγωγής αντιβιοτικών, όπου έχουν έδρα περίπου 300 φαρμακευτικές εταιρείες με εξαγωγές σε όλον τον πλανήτη, εντοπίζεται η μεγαλύτερη συγκέντρωση τέτοιων ρύπων. Εδώ και περίπου 10 χρόνια ερευνητές του Πανεπιστημίου του Γκέτεμποργκ της Σουηδίας, διεξάγουν μετρήσεις στο νερό του ποταμού Μούσι και της λίμνης Εντουλαμπάντ στην Ινδία. Από την πρώτη ανάλυσή τους το 2007 είχε προκύψει «πρωτοφανής μόλυνση από φάρμακα» εξαιτίας λανθασμένης ρίψης απορριμμάτων. Για παράδειγμα, τα επίπεδα του αντιβιοτικού σιπροφλοξασίνης ήταν 1 εκατ. φορές υψηλότερα από αυτά που βρέθηκαν σε κατάλληλα επεξεργασμένο νερό.
Εντούτοις, όπως αναφέρει η εφημερίδα «La Repubblica», το πρόβλημα δεν εντοπίζεται μόνο στην Ινδία, αλλά και στην Ευρώπη, καθώς πρόσφατες εργαστηριακές αναλύσεις εντόπισαν ανησυχητικά επίπεδα δύο κοινών αντιβιοτικών, της αζιθρομυκίνης και της ερυθρομυκίνης, στον ποταμό Σάβα, παραπόταμο του Δούναβη, που συνορεύει με τις πόλεις Ζάγκρεμπ, Βελιγράδι και Λιουμπλιάνα, υποδεικνύοντας μη ικανοποιητική επεξεργασία των βιομηχανικών λυμάτων και μη εξουσιοδοτημένες ρίψεις. Τα ποτάμια του Ηνωμένου Βασιλείου δεν βρίσκονται σε καλύτερη κατάσταση, καθώς μελέτη του 2022 αναφέρει πως είναι γεμάτα υπολείμματα αντιβιοτικών.
Στην Ιταλία, ανάλογες είναι οι συνθήκες στους ποταμούς Λάμπρο και Τίβερη, ιδίως κοντά σε αστικά κέντρα, καθώς και η λίμνη Ματζόρε. Ερευνητές από το Εργαστήριο Περιβαλλοντικών Επιδημιολογικών Δεικτών του Ινστιτούτου Φαρμακολογικής Έρευνας «Μάριο Νέγκρι» διεξάγουν μελέτη από το 2000, επιβεβαιώνοντας ίχνη αντιβιοτικών σε ποταμούς και λίμνες, αλλά και σε υπόγεια ύδατα και στα κατάλοιπα των εγκαταστάσεων καθαρισμού που χρησιμοποιούνται ως λίπασμα για τις γεωργικές εκτάσεις.
Από αυτό προκύπτουν διάφορα κρίσιμα ζητήματα: Πρώτα από όλα, η ανάπτυξη ολοένα πιο ισχυρών και επιθετικών βακτηρίων, ικανών να αντέχουν στη δράση των φαρμάκων. Παράλληλα, αυτά τα φάρμακα, όπως προκύπτει από έρευνα ειδικών του Πανεπιστημίου της Χώρας των Βάσκων στην Ισπανία, είναι τοξικά για τα ψάρια, προκαλώντας γενετικές ανωμαλίες, καρδιαγγειακές βλάβες, καθυστερημένη ανάπτυξη, μεταβολικές αλλοιώσεις, ενώ μπορούν να βλάψουν τα φύκια, τα μαλάκια και τα οστρακοειδή.
Πηγή: newmoney.gr
