Το δύσκολο έργο της ανάκτησης των επιδοτήσεων που κατέβαλε σε μη δικαιούχους ο ΟΠΕΚΕΠΕ αναλαμβάνει η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), αν και -όπως εκτιμούν παράγοντες της αγοράς- το πιθανότερο είναι να καταλήξουν οι υπαίτιοι απλώς με χρέη προς το Δημόσιο αντίστοιχα των επιδοτήσεων, καθώς τα χρήματα έχουν ήδη «επενδυθεί»…
Η ειδική ομάδα που πρόκειται να συσταθεί άμεσα για να ξεκαθαρίσει την κατάσταση, σε πρώτη φάση θα επιχειρήσει να εντοπίσει τους «αγρότες» που πήραν παράνομες επιδοτήσεις, ενώ σε δεύτερο χρόνο η αρχίσει η μακρά προσπάθεια της ανάκτησης των αχρεωστήτως καταβληθέντων.
Σύμφωνα με το σχέδιο που καταρτίζεται, θα αρχίσει κύκλος πολλαπλών και εκτεταμένων διασταυρώσεων όλων των αγροτών ανά χρονιά -έως και το 2016- αρχίζοντας από αυτούς που πήραν τα μεγαλύτερα ποσά. Θα γίνει σύγκριση των δηλωμένων στρεμμάτων με τις δηλωμένες ιδιοκτησίες (Ε9) και τα δηλωμένα μισθωτήρια με εύλογη αξία (θα απορριφθούν τα μισθωτήρια μηδενικής αξίας) και για τα ζώα θα γίνει έλεγχος των τιμολογίων αγοραπωλησίας και σύγκριση με το δηλωμένο ζωικό κεφάλαιο για επιδοτήσεις.
Η βεβαίωση των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών που θα προκύψουν από τις διασταυρώσεις θα γίνει βάσει του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (ΚΕΔΕ), με πρόβλεψη δέσμευσης λογαριασμών για τη διασφάλιση των συμφερόντων του Δημοσίου. Οι παράνομες επιδοτήσεις θα αναζητηθούν από τους υπόλογους αγρότες, στους οποίους είναι «χρεωμένες» οι ενισχύσεις και όχι από τους διάφορους μεσάζοντες -όπως στην υπόθεση των βοσκοτόπων- που έκαναν διευκολύνσεις με το αζημίωτο.
Σε κάθε περίπτωση πρόκειται για μια χρονοβόρα και δύσκολη διαδικασία λόγω του μεγέθους της «διόρθωσης» (415 εκατ. ευρώ), των διασταυρώσεων που πρέπει να γίνουν και -κυρίως- του εντοπισμού των «διαδρομών» των παρανομιών με βασικό «εργαλείο» τις αλλεπάλληλες τροποποιητικές δηλώσεις Ε9 για να καλύπτονται τα ίχνη.
Αξίζει να σημειωθεί ότι τα 415 εκατ. ευρώ της επίμαχης απόφασης της Κομισιόν αφορούν οριζόντιες διορθώσεις. Συνεπώς στην Ε.Ε. δεν γνωρίζουν ούτε πόσα ΑΦΜ (αγρότες) έχουν πάρει παράνομες επιδοτήσεις ούτε ποιοι είναι αυτοί. Αυτό που διαπίστωσαν οι τεχνοκράτες της Κομισιόν είναι τα «κενά» στις διαδικασίες των ενισχύσεων, που αντιστοιχούν συνολικά σε 415 εκατ. ευρώ επιδοτήσεων, από το 2016 ως και το 2023.
Επισημαίνεται ότι η ελληνική κυβέρνηση ετοιμάζει προσβολή (έφεσηη) κατά της κοινοτικής απόφασης, χωρίς ωστόσο αυτή η διαδικασία να επηρεάζει ουσιαστικά τις υπόλοιπες ενέργειες για την ανάκτηση των παράνομων επιδοτήσεων.
Ωστόσο, είναι ξεκάθαρο ότι ότι η Κομισιόν θα παρακρατήσει τα 415 εκατ. ευρώ από τις επιδοτήσεις του 2026. Βάσει Κανονισμού, το ποσό μπορεί να κατανεμηθεί σε τρεις δόσεις (2026, 2027, 2028), εφόσον όμως συμφωνήσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Για να μην επιβαρυνθούν δε όλοι οι αγρότες, νόμιμοι και παράνομοι, τα χρήματα (είτε τα 415 εκατ. ευρώ είτε 138 εκατ. ευρώ ανά έτος) θα καλυφθούν κατ’ αρχάς από τον προϋπολογισμό, ο οποίος θα αντισταθμίσει τις απώλειες όταν και όποτε αποδώσει το «μεγάλο κυνήγι» των παράνομων επιδοτήσεων.
Από το μέγα σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν αποκλείεται να επηρεαστεί και ο δημοσιονομικός σχεδιασμός του 2026, και εν προκειμένω το εύρος των προωθούμενων φοροελαφρύνσεων με έμφαση στην άμεση φορολογία. Πάντως, αρμόδιες πηγές τονίζουν ότι το πλάνο των ελαφρύνσεων δεν πρόκειται να κλονιστεί, εκτός αν στην πορεία προκύψουν και άλλοι αστάθμητοι παράγοντες -ενδογενείς ή εξωγενείς-, οι οποίοι αναγκαστικά θα οδηγήσουν σε αναθεώρηση των σχεδίων.
