Μείζον ζήτημα αποτελεί η ρύπανση στους ωκεανούς από πλαστικά, έχοντας επιπτώσεις στο θαλάσσιο οικοσύστημα, καθώς μικροπλαστικά και νανοπλαστικά που προκύπτουν από τη διάσπαση μεγαλύτερων αντικειμένων εισέρχονται στην τροφική αλυσίδα εκθέτοντας σε κίνδυνο, ακόμα και σε θάνατο εκατοντάδες ζωικά είδη.
Προφανώς, από τα επιβλαβή σωματίδια δεν μπορεί να μείνει ανεπηρέαστος ο άνθρωπος, καθώς με την εισπνοή και την κατανάλωση νερού και τροφίμων, αυτά διεισδύουν στον οργανισμό και συνδέονται με προβλήματα υγείας.
Σύμφωνα με το Περιβαλλοντικό Πρόγραμμα των Ηνωμένων Εθνών (UNEP), τουλάχιστον 11 εκατ. τόνοι πλαστικών καταλήγουν κάθε χρόνο στον ωκεανό, ωστόσο εκτιμάται ότι έως το 2040 ο αριθμό αυτός θα τριπλασιαστεί.
Σύμφωνα με διεθνή μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Nature, η μόλυνση των ωκεανών από πλαστικά είναι πολύ μεγαλύτερη από όσο νομίζαμε στο παρελθόν.
Ερευνητική ομάδα από το Κέντρο Περιβαλλοντικής Έρευνας Helmholtz (UFZ) της Γερμανίας, το Πανεπιστήμιο της Ουτρέχτης στην Ολλανδία και το Βασιλικό Ολλανδικό Ινστιτούτο Θαλάσσιων Ερευνών (NIOZ) διενέργησε μελέτη για την παρουσία νανοπλαστικών στο Βόρειο Ατλαντικό.
Όπως διαπίστωσαν οι επιστήμονες, τα νανοπλαστικά υπήρχαν σε όλα τα βάθη του ωκεανού και η ποσότητά τους ήταν σχεδόν ίδια με αυτή των μικροπλαστικών. Μάλιστα, κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι διαδραματίζουν μεγαλύτερο ρόλο στη θαλάσσια πλαστική ρύπανση από ό,τι είχε εκτιμηθεί παλαιότερα.
Αξίζει να σημειωθεί ότι μέχρι πρότινος οι μετρήσεις για τα μικροπλαστικά ήταν ευκολότερες χάρη στο μεγαλύτερο μέγεθός τους, επομένως δεν είχε σχηματιστεί μία πιο σαφής εικόνα για τα επίπεδα νανοπλαστικών.
Στο πλαίσιο αποστολής με το «RV Pelagia», το μεγαλύτερο ολλανδικό ερευνητικό σκάφος και ναυαρχίδα του NIOZ, ερευνητές από το UFZ και το Πανεπιστήμιο της Ουτρέχτης κατέγραψαν νανοπλαστικά στο Βόρειο Ατλαντικό, λαμβάνοντας δείγματα από 12 διαφορετικά σημεία: στο ανώτερο στρώμα νερού περίπου στα 10 μέτρα, στο ενδιάμεσο στρώμα περίπου στα 1.000 μέτρα και 30 μέτρα πάνω από τον πυθμένα.
«Υπάρχουν παντού σε τόσο μεγάλες ποσότητες που δεν μπορούμε πλέον να τα αγνοούμε» δήλωσε η Σούζαν Μάτεριτς, χημικός στο UFZ και κύρια συντάκτρια της μελέτης. Μετξύ αυτών, συχνότερα ήταν σωματίδια τερεφθαλικού πολυαιθυλενίου (PET), πολυστυρενίου (PS) και πολυβινυλοχλωριδίου (PVC), τα οποία χρησιμοποιούνται για την κατασκευή πλαστικών μπουκαλιών μίας χρήσης, μεμβρανών, ποτηριών και άλλων ειδών.
Σε σχεδόν όλα τα σημεία, οι ερευνητές ανίχνευσαν αυτούς τους τύπους πλαστικού στο ανώτερο στρώμα νερού.
Χαμηλότερες ήταν οι συγκεντρώσεις στο στρώμα κοντά στον πυθμένα της θάλασσας, αλλά εντόπισαν PET ακόμη και σε βάθη άνω των 4.500 μέτρων, το οποίο πιθανώς προήλθε από τη διάσπαση συνθετικών ρούχων.
Αυτό που εντυπωσίασε τους επιστήμονες ήταν ότι δεν υπήρχαν νανοσωματίδια από πολυαιθυλένιο (PE) ή πολυπροπυλένιο (PP) σε κανένα από τα σημεία μέτρησης, τα οποία χρησιμοποιούνται σε σακούλες και συσκευασίες και καταλήγουν συχνά στη θάλασσα.
«Υπάρχει μεγάλη ποσότητα μικροπλαστικού PE/PP στην επιφάνεια της θάλασσας, αλλά δεν βρήκαμε νανοσωματίδια PE/PP που θα μπορούσαν να έχουν σχηματιστεί ως αποτέλεσμα της ηλιακής ακτινοβολίας ή της τριβής από τα κύματα» πρόσθεσε η Μάτεριτς.
Ενδέχεται, λοιπόν, τα νανοπλαστικά αυτά να τροποποιήθηκαν μοριακά σε τέτοιο βαθμό που να μην ανιχνεύονται πλέον ως πλαστικά ή μπορεί να υπάρχουν κάποιες άλλες δυναμικές διεργασίες καθίζησης και απομάκρυνσης που δεν είναι ακόμα γνωστές.
Σε κάθε περίπτωση, σύμφωνα με τους υπολογισμος των ερευνητών, στον Βόρειο Ατλαντικό αποθηκεύονται στο ανώτερο στρώμα, σε βάθος έως 200 μέτρα, από την εύκρατη έως την υποτροπική ζώνη, περίπου 27 εκατομμύρια τόνοι νανοπλαστικών – 12,0 εκατομμύρια τόνοι PET, 6,5 εκατομμύρια τόνοι PS και 8,5 εκατομμύρια τόνοι PVC.
«Αυτό είναι της ίδιας τάξης μεγέθους με την εκτιμώμενη μάζα μακρο- και μικροπλαστικών για ολόκληρο τον Ατλαντικό» συμπλήρωσε η ειδικός, κάτι που σημαίνει ότι τα νανοπλαστικά ευθύνονται για ένα μεγάλο ποσοστό της πλαστικής ρύπανσης στους ωκεανούς και δεν έχουν ακόμη ληφθεί υπ’ όψιν στις τρέχουσες αξιολογήσεις της ισορροπίας των θαλάσσιων πλαστικών.
Πηγή: newmoney.gr
