Τον κώδωνα του κινδύνου η παρούσα κρίση να εξελιχθεί σε μία από τις σοβαρότερες παγκόσμιες ενεργειακές κρίσεις έκρουσε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup Κυριάκος Πιερρακάκης, επισημαίνοντας ότι η διάρκεια της αναταραχής στις διεθνείς αγορές ενέργειας θα καθορίσει σε μεγάλο βαθμό το πώς θα εξελιχθεί η παράσταση. Παράλληλα, επεσήμανε πόσο σημαντικό είναι να προωθηθεί μια Ενεργειακή Ένωση στην Ευρώπη.
Συγκεκριμένα, συνομιλώντας με τον διευθυντή Ευρώπης του ΔΝΤ Άλφρεντ Κάμερ σε δημόσια εκδήλωση στην έδρα του Ταμείου με τίτλο «Η Ευρώπη υπό πίεση. Διασφαλίζοντας την ανάπτυξη και την ανθεκτικότητα σε έναν πιο εύθραυστο κόσμο», ο Κυριάκος Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι η αβεβαιότητα και η διάρκεια της κρίσης αποτελούν κρίσιμες μεταβλητές για την ένταση των οικονομικών επιπτώσεων στην Ευρώπη.
Όπως ανέφερε, το εύρος της κρίσης μπορεί να ξεπεράσει προηγούμενα ιστορικά δεδομένα, σημειώνοντας: «Αν τα Στενά παραμείνουν κλειστά για μεγάλο χρονικό διάστημα, η κρίση έχει τη δυνατότητα να εξελιχθεί στη μεγαλύτερη ενεργειακή κρίση στην Ιστορία». Υπό αυτό το πρίσμα, επεσήμανε ότι κατά τις πετρελαϊκές κρίσεις της δεκαετίας του 1970 η απώλεια προσφοράς ανερχόταν σε περίπου 10 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, έναντι περίπου 13 εκατομμυρίων σήμερα.
Με αυτό το δεδομένο, ο πρόεδρος του Eurogroup τόνισε ότι οι επιπτώσεις είναι ήδη ορατές στις τιμές της ενέργειας και στο κόστος για τα νοικοκυριά. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη σημασία της στόχευσης των μέτρων στήριξης προς τα πιο ευάλωτα στρώματα, επισημαίνοντας ότι η αποτελεσματικότητα της παρέμβασης εξαρτάται από την ορθή κατανομή των περιορισμένων πόρων σε συνθήκες αβεβαιότητας. «Οφείλουμε να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να στηρίξουμε κυρίως τους πιο ευάλωτους» τόνισε χαρακτηριστικά.
Αναφερόμενος στην ελληνική εμπειρία, ο Κυριάκος Πιερρακάκης επεσήμανε ότι η κυβέρνηση εφάρμοσε στοχευμένα μέτρα, όπως επιδοτήσεις καυσίμων για τα νοικοκυριά και παρεμβάσεις στήριξης των επιχειρήσεων, αποφεύγοντας οριζόντιες και μη στοχευμένες φορολογικές μειώσεις, οι οποίες θα είχαν πιο μόνιμο δημοσιονομικό αποτύπωμα. Σχετικά με το κόστος των παρεμβάσεων, σημείωσε ότι σήμερα τα μέτρα κινούνται περίπου στο 0,2% του ΑΕΠ, σε σύγκριση με περίπου 2,5% κατά την κρίση του 2022. Σε αυτό το πλαίσιο, υπογράμμισε ότι η πρόκληση για τις κυβερνήσεις είναι να ισορροπήσουν μεταξύ δημοσιονομικής πειθαρχίας και κοινωνικής στήριξης, ιδίως σε ένα περιβάλλον οικονομικής αβεβαιότητας, αυξημένων επιτοκίων και υψηλού δημόσιου χρέους.
Συνεχίζοντας, ο Έλληνας υπουργός Οικονομικών σημείωσε ότι η Ευρώπη εμφανίζεται πιο ανθεκτική σε σχέση με την περίοδο της ενεργειακής κρίσης του 2022, λόγω της μεγαλύτερης διαφοροποίησης των πηγών ενέργειας και των επενδύσεων που υλοποιήθηκαν έκτοτε στις υποδομές. Σε ό,τι αφορά τη δομική εικόνα της ευρωπαϊκής αγοράς ενέργειας, σημείωσε ότι η Ευρώπη εξακολουθεί να εισάγει περίπου το 57% της ενέργειας που χρειάζεται, κάτι που καθιστά την ευρωπαϊκή οικονομία ευάλωτη σε εξωτερικά σοκ. Το συγκεκριμένο δεδομένο, όπως υποστήριξε, καθιστά αναγκαία την επιτάχυνση των επενδύσεων σε δίκτυα, συστήματα αποθήκευσης και ενεργειακές διασυνδέσεις.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην ανάγκη προώθησης της ενεργειακής ολοκλήρωσης, τονίζοντας: «Η προώθηση μιας πλήρους ενεργειακής ένωσης στην Ευρώπη θα έχει άμεσο και θετικό αντίκτυπο, όχι μόνο στην ενέργεια, αλλά και συνολικά στην ανταγωνιστικότητα». Την ίδια στιγμή, υπογράμμισε ότι το 47% της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας προέρχεται πλέον από ανανεώσιμες πηγές, επισημαίνοντας ωστόσο ότι η πρόοδος αυτή δεν αναιρεί την ανάγκη για περαιτέρω επενδύσεις σε υποδομές.
Παράλληλα, ο Κυριάκος Πιερρακάκης εξέφρασε την ανησυχία του για τάσεις επιβράδυνσης της πράσινης μετάβασης σε ορισμένα κράτη-μέλη, σημειώνοντας ότι η ενεργειακή κρίση μπορεί να αποτελέσει είτε τροχοπέδη είτε επιταχυντή των μεταρρυθμίσεων, ανάλογα με τις πολιτικές επιλογές που θα υιοθετηθούν.
Σε ό,τι αφορά τις μεσοπρόθεσμες προοπτικές ανάπτυξης στην Ευρώπη, ο πρόεδρος του Eurogroup επεσήμανε την ανάγκη ενίσχυσης της παραγωγικότητας και άρσης των εσωτερικών εμποδίων στην ενιαία αγορά, τονίζοντας ότι η πλήρης αξιοποίηση των δυνατοτήτων της μπορεί να προσφέρει σημαντική ώθηση στην ευρωπαϊκή οικονομία. Υπό αυτό το πρίσμα, ο Κυριάκος Πιερρακάκης υπογράμμισε τη σημασία της υλοποίησης της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων και της δημιουργίας ευνοϊκών συνθηκών για την ανάπτυξη επιχειρήσεων σε ευρωπαϊκή κλίμακα.
Ο πρόεδρος του Eurogroup στάθηκε στην ανάγκη δημιουργίας «ευρωπαϊκών πρωταθλητών» σε στρατηγικούς τομείς και στη στήριξη οικοσυστημάτων καινοτομίας, ώστε οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να μπορούν να αναπτύσσονται, να αντλούν κεφάλαια εντός της Ευρώπης και να καταστούν παγκοσμίως ανταγωνιστικές.
Αναφερόμενος στην ελληνική εμπειρία, ο υπουργός Οικονομικών σημείωσε ότι η πρόοδος των τελευταίων ετών βασίστηκε στην πολιτική σταθερότητα, στη δημοσιονομική εξυγίανση και την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων, επισημαίνοντας ότι η ενίσχυση της διοικητικής ικανότητας και η ψηφιοποίηση του κράτους είχαν πολλαπλασιαστικά οφέλη για την ελληνική οικονομία.
Τέλος, ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι η επιτυχία των ευρωπαϊκών πολιτικών εξαρτάται από την ταχύτητα υλοποίησης και την οικοδόμηση εμπιστοσύνης μεταξύ των κρατών-μελών, σημειώνοντας ότι η πρόκληση για την Ευρώπη είναι να μετατρέψει τις στρατηγικές κατευθύνσεις σε απτά αποτελέσματα.
Η σχετική ανάρτηση του Κ. Πιερρακάκη
