Η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας μπήκε στον Αύγουστο με νέα έντονη άνοδο στις τιμές χονδρικής, προκαλώντας ανησυχία για το αν οι πιέσεις θα περάσουν στους λογαριασμούς των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων τους επόμενους μήνες. Η μειωμένη παραγωγή από αιολικά πάρκα στην Ελλάδα, σε συνδυασμό με τα σοβαρά προβλήματα στους πυρηνικούς σταθμούς της Νοτιοανατολικής Ευρώπης λόγω της ιστορικά χαμηλής στάθμης του Δούναβη, δημιουργούν ένα εκρηκτικό ενεργειακό σκηνικό.
Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, καθώς η διάρκεια αυτής της κρίσης θα καθορίσει σε μεγάλο βαθμό την πορεία των τιμών του ρεύματος το επόμενο διάστημα.
Απότομη άνοδος στη χονδρεμπορική αγορά
Οι τιμές στην Αγορά Επόμενης Ημέρας κατέγραψαν εντυπωσιακή αύξηση μέσα σε λίγα 24ωρα. Μετά τα επίπεδα των περίπου 92 ευρώ ανά μεγαβατώρα στις αρχές του μήνα, η μέση τιμή εκτοξεύθηκε πάνω από τα 155 ευρώ/MWh, σημειώνοντας σωρευτική άνοδο που προσεγγίζει το 60%.
Η εικόνα μέσα στη διάρκεια της ημέρας είναι εξίσου χαρακτηριστική. Τις μεσημβρινές ώρες, όταν η παραγωγή από φωτοβολταϊκά βρίσκεται στο υψηλότερο σημείο της, οι τιμές υποχωρούν σημαντικά. Ωστόσο, το βράδυ, όταν αυξάνεται η ζήτηση και περιορίζεται η παραγωγή από ΑΠΕ, οι τιμές εκτινάσσονται, αγγίζοντας ακόμη και τα 340 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Γιατί ακριβαίνει το ρεύμα
Βασικός λόγος της νέας ανόδου είναι η σημαντική μείωση της αιολικής παραγωγής, η οποία υποχρεώνει το ηλεκτρικό σύστημα να στηρίζεται περισσότερο στις μονάδες φυσικού αερίου, που έχουν υψηλότερο κόστος παραγωγής.
Παρότι οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας εξακολουθούν να καλύπτουν σημαντικό μέρος της ηλεκτροπαραγωγής, η υποχώρηση των ανέμων αύξησε αισθητά τη συμμετοχή των μονάδων φυσικού αερίου, επηρεάζοντας άμεσα τη διαμόρφωση των τιμών στη χονδρεμπορική αγορά.
Ο Δούναβης προκαλεί ανησυχία σε όλη τη Νοτιοανατολική Ευρώπη
Την ίδια στιγμή, η παρατεταμένη ξηρασία έχει οδηγήσει τη στάθμη του Δούναβη σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, δημιουργώντας σοβαρά προβλήματα στη λειτουργία πυρηνικών σταθμών στην Ουγγαρία και τη Ρουμανία, οι οποίοι χρησιμοποιούν νερό του ποταμού για την ψύξη των αντιδραστήρων.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, περίπου το 40% της διαθέσιμης πυρηνικής ισχύος στη Νοτιοανατολική Ευρώπη έχει περιοριστεί ή τεθεί εκτός λειτουργίας, αφαιρώντας από την αγορά μεγάλες ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας χαμηλού κόστους.
Η ουγγρική κυβέρνηση ανακοίνωσε ακόμη και προσωρινή αναστολή λειτουργίας του μοναδικού πυρηνικού σταθμού της χώρας, απευθύνοντας έκκληση σε πολίτες και επιχειρήσεις να περιορίσουν προαιρετικά την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας.
Ανάλογη είναι η εικόνα και στη Ρουμανία, όπου η παραγωγή του πυρηνικού σταθμού της Cernavoda έχει μειωθεί σημαντικά, εντείνοντας τις πιέσεις στις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας.
Πιο θωρακισμένη η Ελλάδα, αλλά οι κίνδυνοι παραμένουν
Παράγοντες της αγοράς επισημαίνουν ότι η Ελλάδα διαθέτει σήμερα ισχυρότερες άμυνες σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια, χάρη στη σημαντική αύξηση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, στις νέες μονάδες φυσικού αερίου και στη σταδιακή ανάπτυξη έργων αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας.
Επιπλέον, η λειτουργία της διασυνδεδεμένης αγοράς με τη Βουλγαρία έχει συμβάλει μέχρι στιγμής στη συγκράτηση των πιέσεων, αποτρέποντας την πλήρη μεταφορά των πολύ υψηλών τιμών που καταγράφονται στη Ρουμανία.
Ωστόσο, ειδικοί προειδοποιούν ότι εάν τα προβλήματα στους πυρηνικούς σταθμούς παραταθούν και οι υψηλές θερμοκρασίες διατηρήσουν αυξημένη τη ζήτηση στην ευρύτερη περιοχή, οι πιέσεις ενδέχεται να μεταφερθούν σταδιακά και στην ελληνική αγορά.
Τι δείχνουν οι προβλέψεις για τους επόμενους μήνες
Η ανησυχία δεν περιορίζεται στον Αύγουστο. Τα προθεσμιακά συμβόλαια ηλεκτρικής ενέργειας δείχνουν ότι η αγορά εξακολουθεί να προεξοφλεί υψηλές τιμές και για το φθινόπωρο αλλά και τον χειμώνα, γεγονός που διατηρεί ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων αυξήσεων στους λογαριασμούς, εφόσον οι διεθνείς ενεργειακές πιέσεις συνεχιστούν.
Το επόμενο διάστημα θεωρείται κρίσιμο, καθώς η εξέλιξη της κατάστασης στον Δούναβη και η πορεία της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη θα καθορίσουν εάν η σημερινή άνοδος αποτελεί μια προσωρινή αναταραχή ή την αρχή ενός νέου κύκλου ανατιμήσεων στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
