Brent στα 93,16 δολάρια και αμερικανικό αργό στα 85,70 – Οι επενδυτές κατοχυρώνουν κέρδη πριν από τις ανακοινώσεις των ΗΠΑ για τις νέες κυρώσεις – Ελάχιστα πλοία πέρασαν από τα Στενά του Ορμούζ
Σε τροχιά διόρθωσης κινούνται οι τιμές του πετρελαίου στην έναρξη της εβδομάδας, χωρίς όμως να υποχωρεί η ένταση στις διεθνείς ενεργειακές αγορές. Οι επενδυτές προχώρησαν σε κατοχύρωση μέρους των σημαντικών κερδών που είχαν συσσωρευτεί το προηγούμενο διάστημα, περιμένοντας την εξειδίκευση των νέων αμερικανικών κυρώσεων κατά του Ιράν.
Το Brent υποχώρησε κατά 1,23 δολάρια ή 1,3%, στα 93,16 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό σημείωσε πτώση κατά 1,36 δολάρια ή 1,6%, στα 85,70 δολάρια.
Παρά τη σημερινή διόρθωση, οι τιμές παραμένουν σε υψηλά επίπεδα. Και τα δύο συμβόλαια ολοκλήρωσαν την προηγούμενη εβδομάδα με άνοδο άνω του 5%, καταγράφοντας τη δεύτερη συνεχόμενη εβδομάδα κερδών. Το ράλι είχε τροφοδοτηθεί από το αδιέξοδο στις συνομιλίες ΗΠΑ και Ιράν, αλλά και από τους φόβους για περαιτέρω περιορισμό των ενεργειακών εξαγωγών από τη Μέση Ανατολή.
Η αγορά περιμένει τις ανακοινώσεις της Ουάσιγκτον
Το ενδιαφέρον στρέφεται στις ανακοινώσεις του υπουργού Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, ο οποίος έχει προαναγγείλει την επιβολή εξαιρετικά σκληρών οικονομικών μέτρων σε βάρος της Τεχεράνης.
Οι αγορές επιχειρούν να αξιολογήσουν πόσο εκτεταμένες θα είναι οι κυρώσεις, ποιους τομείς της ιρανικής οικονομίας θα καλύπτουν και εάν θα περιλαμβάνουν δευτερογενή μέτρα κατά χωρών, τραπεζών και επιχειρήσεων που συνεχίζουν να συναλλάσσονται με το Ιράν.
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει απειλήσει με κυρώσεις και όσους προσφέρουν οικονομική στήριξη στην Τεχεράνη, ανεβάζοντας ακόμη περισσότερο το πολιτικό και εμπορικό ρίσκο. Εφόσον οι απειλές μετατραπούν σε ένα αυστηρό και αποτελεσματικό πλαίσιο εφαρμογής, οι εξαγωγές ιρανικού πετρελαίου θα μπορούσαν να περιοριστούν περαιτέρω.
Το ενδεχόμενο αυτό λειτουργεί υποστηρικτικά για τις τιμές, παρά τη βραχυπρόθεσμη κατοχύρωση κερδών. Το βασικό ερώτημα είναι εάν οι νέες κυρώσεις θα καταφέρουν πράγματι να απομονώσουν οικονομικά το Ιράν ή εάν θα οδηγήσουν σε παράκαμψη των περιορισμών και μεγαλύτερη γεωπολιτική ένταση.
Ο φόβος μιας ιρανικής απάντησης
Αναλυτές προειδοποιούν ότι η επιτυχία των αμερικανικών μέτρων μπορεί να δημιουργήσει έναν διαφορετικό κίνδυνο για την αγορά. Όσο μεγαλύτερη είναι η οικονομική πίεση προς την Τεχεράνη, τόσο αυξάνεται το ενδεχόμενο μιας σκληρότερης ιρανικής αντίδρασης.
Ο αναλυτής εμπορευμάτων της Commonwealth Bank of Australia, Βιβέκ Νταρ, υπογράμμισε ότι δεν είναι ακόμη σαφές εάν η πολιτική οικονομικής απομόνωσης θα επιτύχει. Εάν, πάντως, λειτουργήσει όπως έχει σχεδιαστεί, η πιθανότητα κλιμάκωσης από την ιρανική πλευρά θα αποτελέσει σοβαρό παράγοντα κινδύνου για τις ενεργειακές αγορές.
Στο εσωτερικό του Ιράν φαίνεται να βρίσκεται σε εξέλιξη μια αντιπαράθεση ανάμεσα στις περισσότερο πραγματιστικές δυνάμεις, που επιδιώκουν αποκλιμάκωση, και στους σκληροπυρηνικούς, οι οποίοι εμφανίζονται αποφασισμένοι να απαντήσουν στην πίεση της Ουάσιγκτον.
Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου, Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ, προειδοποίησε τις ΗΠΑ ότι ο νέος «οικονομικός πόλεμος» κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας θα πλήξει τελικά και την αμερικανική πλευρά.
Η Τεχεράνη καταδίκασε τις εξαγγελίες για νέες κυρώσεις, παρά την έκκληση του προέδρου Μασούντ Πεζεσκιάν για αναζήτηση διπλωματικής λύσης. Η στάση που θα επικρατήσει στην ιρανική ηγεσία αναμένεται να διαμορφώσει σε μεγάλο βαθμό την πορεία των τιμών κατά τις επόμενες συνεδριάσεις.
Σχεδόν «πάγωσε» η διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η δραματική μείωση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, ένα από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα για τη μεταφορά πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Σύμφωνα με προκαταρκτικά στοιχεία της εταιρείας παρακολούθησης εμπορικής ναυτιλίας Kpler, λιγότερα από 20 εμπορικά πλοία διέσχισαν το πέρασμα ολόκληρο το Σαββατοκύριακο. Μόλις τέσσερα πλοία πέρασαν την Κυριακή, ενώ το Σάββατο καταγράφηκαν 13 διελεύσεις.
Τα στοιχεία ενδέχεται να αναθεωρηθούν, καθώς ορισμένα πλοία απενεργοποιούν τα συστήματα αυτόματης αναγνώρισης και μετάδοσης της θέσης τους όταν κινούνται σε επικίνδυνες θαλάσσιες περιοχές. Ακόμη και με αυτή την επιφύλαξη, όμως, η εικόνα δείχνει ότι η κίνηση έχει περιοριστεί σημαντικά.
Οι περιορισμοί που επιβάλλονται από την ιρανική και την αμερικανική πλευρά έχουν μετατρέψει τη διέλευση σε επιχείρηση αυξημένου κινδύνου. Κάθε νέα διαταραχή στο συγκεκριμένο σημείο μπορεί να επηρεάσει άμεσα τις παγκόσμιες ενεργειακές ροές, τα ναύλα των δεξαμενόπλοιων και το κόστος ασφάλισης των φορτίων.
Εξαιρέσεις για ιρακινά δεξαμενόπλοια
Το Ιράν επέτρεψε σε ορισμένα ιρακινά δεξαμενόπλοια να περάσουν από τα Στενά, έπειτα από επανειλημμένα αιτήματα της Βαγδάτης. Η εξαίρεση δείχνει ότι η κυκλοφορία δεν έχει διακοπεί ολοκληρωτικά, αλλά πραγματοποιείται επιλεκτικά και υπό αυστηρούς περιορισμούς.
Η δυνατότητα εξαγωγής ιρακινού πετρελαίου είναι κρίσιμη για την παγκόσμια αγορά, καθώς μια ταυτόχρονη διαταραχή φορτίων από το Ιράν και το Ιράκ θα περιόριζε ακόμη περισσότερο τις διαθέσιμες ποσότητες.
Παράλληλα, οι προσφορές ιρανικού αργού προς Κινέζους αγοραστές έχουν μειωθεί, ενώ οι τιμές των διαθέσιμων φορτίων έχουν αυξηθεί. Εμπορικές πηγές αποδίδουν την εξέλιξη στον αμερικανικό αποκλεισμό, ο οποίος έχει ήδη περιορίσει τις αποστολές της Τεχεράνης.
Στενεύει η παγκόσμια προσφορά πετρελαίου
Η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ συμπίπτει με ενδείξεις ευρύτερης συρρίκνωσης της παγκόσμιας προσφοράς. Αναλυτές της Morgan Stanley επισημαίνουν ότι τις τελευταίες εβδομάδες καταγράφηκε μία από τις πιο απότομες μειώσεις στις ποσότητες πετρελαίου που βρίσκονται σε θαλάσσια μεταφορά.
Την ίδια στιγμή, υποχωρούν και τα χερσαία αποθέματα σε σημαντικές αγορές, μεταξύ των οποίων και η Κίνα. Οι συνολικές εξαγωγές από τη Μέση Ανατολή εμφανίζονται να έχουν επιστρέψει στα επίπεδα του Μαρτίου και του Απριλίου, ανατρέποντας τις προηγούμενες εκτιμήσεις για ταχύτερη αποκατάσταση της προσφοράς.
Η επιστροφή στην ομαλότητα ενδέχεται, επομένως, να χρειαστεί περισσότερο χρόνο από όσο είχε αρχικά υπολογιστεί. Όσο παραμένει άλυτη η σύγκρουση ΗΠΑ και Ιράν, οι παραγωγοί, οι ναυτιλιακές εταιρείες και οι αγοραστές θα αντιμετωπίζουν υψηλότερο κόστος και μεγαλύτερη αβεβαιότητα.
Διόρθωση τιμών, όχι αποκλιμάκωση του κινδύνου
Η σημερινή πτώση δεν υποδηλώνει απαραίτητα ότι η αγορά προεξοφλεί αποκλιμάκωση. Πρόκειται κυρίως για κατοχύρωση κερδών έπειτα από δύο διαδοχικές ανοδικές εβδομάδες και πριν γίνει γνωστό το ακριβές εύρος των αμερικανικών κυρώσεων.
