Σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών ανακατατάξεων στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή, ο Κυριάκος Μητσοτάκης μεταβαίνει στο Ελ Αλαμέιν της Αιγύπτου, με την Αθήνα να επιδιώκει περαιτέρω εμβάθυνση της στρατηγικής σχέσης με το Κάιρο.
Στο τραπέζι βρίσκονται μεγάλα ενεργειακά έργα, οι εξελίξεις στην περιοχή, η συνεργασία Ελλάδας, Κύπρου και Αιγύπτου, αλλά και δύο ζητήματα με ιδιαίτερη σημασία για την ελληνική πλευρά: το ηλεκτρικό καλώδιο GREGY και το μέλλον της Ιεράς Μονής Αγίας Αικατερίνης του Σινά.
Παράλληλα, η Αθήνα παρακολουθεί προσεκτικά τις νέες αμυντικές και πολιτικές ισορροπίες που διαμορφώνονται στην ευρύτερη περιοχή, μετά και τις πληροφορίες για ενίσχυση ενός νέου σχήματος συνεργασίας μεταξύ μουσουλμανικών κρατών, το οποίο έχει ήδη χαρακτηριστεί σε πολιτικές αναλύσεις ως ένα είδος «ισλαμικού ΝΑΤΟ».
Το τετ α τετ Μητσοτάκη – Σίσι
Ο πρωθυπουργός αναμένεται να έχει στις 12 το μεσημέρι της Τρίτης διμερή συνάντηση με τον πρόεδρο της Αιγύπτου Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι.
Θα ακολουθήσει άτυπη τριμερής συνάντηση των ηγετών Ελλάδας, Κύπρου και Αιγύπτου, ενώ αργότερα οι τρεις ηγέτες αναμένεται να προχωρήσουν σε δηλώσεις προς τον Τύπο.
Η ελληνική κυβέρνηση αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στη διατήρηση ανοιχτού και σταθερού διαύλου με την αιγυπτιακή ηγεσία, σε μια συγκυρία κατά την οποία το διεθνές σύστημα εμφανίζεται περισσότερο κατακερματισμένο, οι περιφερειακές συγκρούσεις συνεχίζονται και νέες συμμαχίες κάνουν την εμφάνισή τους.
Κυβερνητικές πηγές επισημαίνουν ότι στο επίκεντρο των συνομιλιών θα βρεθούν οι διμερείς σχέσεις, οι περιφερειακές εξελίξεις, η ενέργεια, οι επενδύσεις και η συνδεσιμότητα, ενώ στόχος είναι η τριμερής συνεργασία να αποκτήσει ακόμη πιο συγκεκριμένο οικονομικό και γεωπολιτικό αποτύπωμα.
Το νέο γεωπολιτικό σκηνικό και η Τουρκία
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει για την Αθήνα η κινητικότητα που καταγράφεται γύρω από νέα αμυντικά σχήματα στον μουσουλμανικό κόσμο.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουν δει το φως της δημοσιότητας, η Τουρκία επιδιώκει τη διεύρυνση μιας νέας συνεργασίας στην οποία συμμετέχουν χώρες όπως η Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν, με την Αίγυπτο να αποτελεί έναν ιδιαίτερα σημαντικό παράγοντα για τις ισορροπίες στην περιοχή.
Για την ελληνική πλευρά, ενδεχόμενη στενότερη ένταξη του Καΐρου σε ένα τέτοιο σχήμα θα μπορούσε να δημιουργήσει νέα δεδομένα στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ωστόσο, η κυβερνητική γραμμή είναι ότι η ενίσχυση των σχέσεων Ελλάδας και Αιγύπτου δεν αποτελεί κίνηση εναντίον της Τουρκίας, αλλά συνέχεια μιας στρατηγικής συνεργασίας που έχει οικοδομηθεί τα προηγούμενα χρόνια.
Αθήνα και Κάιρο έχουν κοινές προσεγγίσεις σε ζητήματα όπως το Δίκαιο της Θάλασσας, η ενεργειακή ασφάλεια, η σταθερότητα στη Λιβύη, το Κυπριακό και οι αρχές καλής γειτονίας.
Ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει επισημάνει ότι η ελληνική εξωτερική πολιτική επιδιώκει ισχυρές σχέσεις όχι μόνο με την Αίγυπτο αλλά συνολικά με τις χώρες του Κόλπου, συμπεριλαμβανομένης της Σαουδικής Αραβίας.
Γιατί η Αίγυπτος είναι κρίσιμη για την Αθήνα
Η σχέση Ελλάδας και Αιγύπτου έχει αποκτήσει τα τελευταία χρόνια πολλαπλές διαστάσεις.
Δεν αφορά μόνο τη διπλωματική συνεργασία, αλλά επεκτείνεται στην άμυνα, την ενέργεια, τις επενδύσεις και τη γεωστρατηγική παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο.
Για την Αθήνα, το Κάιρο αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους συνομιλητές στη νότια πτέρυγα της Μεσογείου, ενώ η συνεργασία των δύο χωρών συνδέεται άμεσα και με την προσπάθεια μετατροπής της Ελλάδας σε ενεργειακό κόμβο προς την Ευρώπη.
Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και το μεγάλο project του GREGY.
GREGY: Το καλώδιο των 3.000 MW από την Αίγυπτο στην Αττική
Η ηλεκτρική διασύνδεση GREGY αποτελεί ένα από τα πιο φιλόδοξα ενεργειακά έργα που συνδέουν την Ελλάδα με τη Βόρεια Αφρική.
Το σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία υποθαλάσσιας ηλεκτρικής διασύνδεσης υψηλής τάσης συνεχούς ρεύματος, ισχύος περίπου 3.000 MW, η οποία θα μεταφέρει ηλεκτρική ενέργεια από την Αίγυπτο προς την Ελλάδα.
Η γραμμή προβλέπεται να ξεκινά από την περιοχή Wadi El Natroon και να καταλήγει στην Αττική, διανύοντας υποθαλάσσια απόσταση περίπου 954 χιλιομέτρων.
Το έργο έχει ήδη περάσει σε πιο ώριμη τεχνική φάση.
Τον Ιούλιο του 2026 η ELICA προχώρησε σε πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος για την εκπόνηση έρευνας του βυθού κατά μήκος της προβλεπόμενης διαδρομής του καλωδίου.
Η συγκεκριμένη διαδικασία είναι απαραίτητη πριν οριστικοποιηθούν η τεχνική λύση και η ακριβής χάραξη της υποθαλάσσιας σύνδεσης.
Η Αθήνα βλέπει το GREGY όχι απλώς ως ένα διμερές ενεργειακό έργο, αλλά ως μια υποδομή ευρωπαϊκής σημασίας, καθώς μπορεί να συμβάλει στη μεταφορά μεγάλων ποσοτήτων «πράσινης» ενέργειας από τη Βόρεια Αφρική προς την ευρωπαϊκή αγορά.
Στο επίκεντρο και η Μονή της Αγίας Αικατερίνης στο Σινά
Ιδιαίτερα ευαίσθητο κεφάλαιο στις συνομιλίες αποτελεί η υπόθεση της Ιεράς Μονής Αγίας Αικατερίνης του Σινά.
Η Αθήνα επιδιώκει μια οριστική και θεσμικά ασφαλή λύση που θα κατοχυρώνει τη λειτουργία, τον θρησκευτικό χαρακτήρα και το ιδιαίτερο καθεστώς της ιστορικής Μονής.
Η υπόθεση βρίσκεται εδώ και καιρό στο διπλωματικό τραπέζι, μετά τις δικαστικές εξελίξεις στην Αίγυπτο που δημιούργησαν ανησυχίες σχετικά με το ιδιοκτησιακό καθεστώς περιουσιακών στοιχείων που συνδέονται με τη Μονή.
Έκτοτε έχουν ακολουθήσει συνεχείς διαβουλεύσεις μεταξύ Αθήνας και Καΐρου, με βασικό στόχο να αποφευχθεί μια παρατεταμένη δικαστική αντιπαράθεση και να διαμορφωθεί ένα ειδικό πλαίσιο που θα διασφαλίζει τη μακραίωνη παρουσία και λειτουργία της Μονής.
Η συνάντηση Μητσοτάκη και Σίσι θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς δεν αποκλείεται να ανοίξει τον δρόμο για την τελική διευθέτηση του ζητήματος.
Η τριμερής Ελλάδα – Κύπρος – Αίγυπτος αποκτά νέο βάρος
Η σημερινή παρουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη στο Ελ Αλαμέιν έχει συνεπώς χαρακτήρα πολύ ευρύτερο μιας τυπικής διμερούς επίσκεψης.
Η Αθήνα επιδιώκει να ενισχύσει έναν από τους βασικότερους άξονες συνεργασίας της στην Ανατολική Μεσόγειο, σε μια εποχή κατά την οποία οι συμμαχίες μεταβάλλονται και η ενέργεια, οι θαλάσσιες ζώνες και η ασφάλεια αποκτούν ακόμη μεγαλύτερο γεωπολιτικό βάρος.
Το GREGY, η Μονή Σινά, η αμυντική συνεργασία, οι εξελίξεις στη Λιβύη και οι νέες συμμαχίες στον αραβικό και μουσουλμανικό κόσμο συνθέτουν ένα πυκνό παζλ.
Και μέσα σε αυτό το παζλ, η Αθήνα θέλει η σχέση με το Κάιρο να παραμείνει σταθερή, στρατηγική και με ακόμη μεγαλύτερο βάθος.
