Στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων πέντε μηνών κινείται το πετρέλαιο, καθώς η ένταση στη Μέση Ανατολή και οι απειλές του Ιράν για τα Στενά του Ορμούζ κρατούν σε επιφυλακή τις διεθνείς αγορές. Παρά την ανάκαμψη των εξαγωγών από τον Περσικό Κόλπο, οι αναλυτές προειδοποιούν ότι μια νέα διαταραχή στον ενεργειακό εφοδιασμό μπορεί να προκαλέσει περαιτέρω άνοδο των τιμών.
Σε επικίνδυνα υψηλά επίπεδα παραμένουν οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου, με το Brent να πλησιάζει το ψυχολογικό όριο των 110 δολαρίων το βαρέλι και το αμερικανικό αργό να κινείται πάνω από τα 103 δολάρια, σε μια περίοδο κατά την οποία η ενεργειακή αγορά δοκιμάζεται από την πολεμική σύγκρουση στη Μέση Ανατολή.
Στις πρωινές συναλλαγές της Τρίτης 20 Οκτωβρίου, το Brent καταγραφόταν κοντά στα 109,83 δολάρια, ενώ το αμερικανικό WTI, στο συμβόλαιο Νοεμβρίου, πλησίαζε τα 103,94 δολάρια. Η Reuters κατέγραψε επίσης το Brent στα 110,10 δολάρια, με ενδοσυνεδριακή άνοδο έως τα 110,70 δολάρια, στο υψηλότερο επίπεδο από τον Μάιο.
Η εξέλιξη προκαλεί ανησυχία για τις επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία, καθώς η άνοδος του πετρελαίου μεταφέρεται σταδιακά στο κόστος των μεταφορών, στη βιομηχανική παραγωγή και στις τιμές των καυσίμων.
Στενά του Ορμούζ: Οι απειλές του Ιράν ανεβάζουν την ένταση
Στο επίκεντρο της ενεργειακής κρίσης παραμένουν τα Στενά του Ορμούζ, μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες οδούς μεταφοράς πετρελαίου στον κόσμο.
Η Τεχεράνη επανέρχεται με προειδοποιήσεις προς τις Ηνωμένες Πολιτείες, καθιστώντας σαφές ότι αντιμετωπίζει τον έλεγχο της περιοχής ως ζήτημα εθνικής ασφάλειας.
Ο πρώτος αντιπρόεδρος του Ιράν, Μοχαμάντ Ρεζά Αρέφ, δήλωσε, σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο IRNA, ότι η χώρα του δεν έχει άλλη επιλογή από τον έλεγχο των Στενών, προκειμένου να προστατεύσει τα συμφέροντά της.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι το Ιράν μπορεί να διασφαλίσει την ασφαλή διέλευση πλοίων χωρών που θεωρεί φιλικές, επιρρίπτοντας στις Ηνωμένες Πολιτείες την ευθύνη για τη σημερινή κατάσταση.
Οι απειλές, σε συνδυασμό με τις επιθέσεις εναντίον δεξαμενόπλοιων και ενεργειακών εγκαταστάσεων, συντηρούν το κλίμα αβεβαιότητας.
Ανακάμπτουν οι εξαγωγές πετρελαίου, αλλά οι κίνδυνοι παραμένουν
Παρά την ένταση, η εικόνα στην προσφορά πετρελαίου παρουσιάζει σημάδια βελτίωσης.
Ο Αμερικανός υπουργός Ενέργειας, Κρις Ράιτ, ανέφερε ότι οι πετρελαϊκές ροές από τον Περσικό Κόλπο έχουν ανακάμψει περίπου στο 80% των επιπέδων που επικρατούσαν πριν από τον πόλεμο.
Ωστόσο, η αποκατάσταση των εξαγωγών αργού δεν συνεπάγεται αντίστοιχη ομαλοποίηση της αγοράς διυλισμένων προϊόντων.
Το ντίζελ εξακολουθεί να δέχεται ισχυρές πιέσεις, καθώς οι περιορισμοί στις μεταφορές, το υψηλό κόστος ναύλων και οι δυσκολίες στον ανεφοδιασμό διατηρούν τις τιμές αυξημένες.
Η διαφοροποίηση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για την Ευρώπη, όπου το ντίζελ αποτελεί βασικό καύσιμο για τις εμπορευματικές μεταφορές και πολλές παραγωγικές δραστηριότητες.
Ιράκ: Αυξάνει τις εξαγωγές πάνω από 3,4 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα
Στην προσπάθεια σταθεροποίησης της προσφοράς σημαντικό ρόλο διαδραματίζει το Ιράκ, το οποίο έχει ενισχύσει αισθητά τις εξαγωγές του.
Οι αποστολές αργού ξεπερνούν τα 3,4 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως μέσα στον Οκτώβριο, έναντι περίπου 3 εκατομμυρίων τον Σεπτέμβριο.
Η Βαγδάτη επιχειρεί να διατηρήσει την ανταγωνιστικότητα του πετρελαίου της προσφέροντας εκπτώσεις σε σχέση με τους περιφερειακούς δείκτες αναφοράς.
Παρά την αύξηση των εξαγωγών, όμως, οι αγορές εξακολουθούν να φοβούνται ότι μια νέα επίθεση σε λιμάνι, δεξαμενόπλοιο ή ενεργειακή υποδομή θα μπορούσε να ανατρέψει την ισορροπία.
ΗΠΑ: Σχέδιο για την αξιοποίηση δεξαμενόπλοιων του «σκιώδους στόλου»
Η Ουάσιγκτον εξετάζει παράλληλα τρόπους αύξησης της διαθέσιμης μεταφορικής χωρητικότητας πετρελαίου.
Στο πλαίσιο αυτό, η κυβέρνηση Τραμπ προωθεί τη δυνατότητα πώλησης ορισμένων δεξαμενόπλοιων που υπόκεινται σε κυρώσεις, προκειμένου να επιστρέψουν, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, στις νόμιμες εμπορικές μεταφορές.
Πρόκειται για πλοία του λεγόμενου «σκιώδους στόλου», τα οποία χρησιμοποιήθηκαν για τη μεταφορά πετρελαίου υπό καθεστώς διεθνών περιορισμών.
Ωστόσο, αναλυτές εκτιμούν ότι οι παρεμβάσεις αυτές ενδέχεται να έχουν περιορισμένη αποτελεσματικότητα, καθώς αρκετά πλοία αντιμετωπίζουν προβλήματα πιστοποίησης, ασφάλισης και τεχνικής κατάστασης.
Τι σημαίνει η άνοδος του πετρελαίου για την Ελλάδα
Η παραμονή του Brent κοντά στα 110 δολάρια δημιουργεί πρόσθετη πίεση και στην ελληνική αγορά καυσίμων.
Εφόσον οι υψηλές διεθνείς τιμές διατηρηθούν, είναι πιθανό να επηρεάσουν τις χονδρικές τιμές της βενζίνης, του πετρελαίου κίνησης και του πετρελαίου θέρμανσης.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η συγκυρία, καθώς η χώρα βρίσκεται ήδη στην έναρξη της περιόδου διάθεσης πετρελαίου θέρμανσης και τα νοικοκυριά προγραμματίζουν τις αγορές τους για τον χειμώνα.
Πάντως, η τελική τιμή στην αντλία δεν εξαρτάται αποκλειστικά από το Brent. Καθοριστικοί παράγοντες είναι οι διεθνείς τιμές των διυλισμένων προϊόντων, η ισοτιμία ευρώ-δολαρίου, η φορολογία και τα περιθώρια της εφοδιαστικής αλυσίδας.
Για τους καταναλωτές, το κρίσιμο ζήτημα είναι εάν η σημερινή άνοδος θα αποδειχθεί προσωρινή ή θα εξελιχθεί σε ένα νέο κύμα ανατιμήσεων.
Οι επόμενες κινήσεις στην αγορά θα εξαρτηθούν σε μεγάλο βαθμό από την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, την πορεία των εξαγωγών του Περσικού Κόλπου και τις αποφάσεις της Ουάσιγκτον.
Το γεγονός ότι οι εξαγωγές ανακάμπτουν, ενώ οι τιμές παραμένουν κοντά στα υψηλότερα επίπεδα πενταμήνου, δείχνει ότι ο φόβος νέων διαταραχών εξακολουθεί να καθορίζει τις συναλλαγές.
