Έκτακτη συνεδρίαση της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου με φόντο την κρίσιμη δικαστική εξέλιξη της 24ης Οκτωβρίου στο Κάιρο. Ο Αρχιεπίσκοπος Συμεών καλείται να αποφασίσει για τη συμφωνία με την Αίγυπτο, ενώ στη Σιναϊτική Αδελφότητα παραμένουν σοβαρές διαφωνίες.
Σε μια από τις πιο κρίσιμες στιγμές της μακραίωνης ιστορίας της βρίσκεται η Ιερά Μονή Αγίας Αικατερίνης του Σινά, καθώς οι διπλωματικές διαβουλεύσεις, οι εκκλησιαστικές παρεμβάσεις και οι εσωτερικές αντιπαραθέσεις κορυφώνονται ενόψει της 24ης Οκτωβρίου, ημερομηνίας κατά την οποία αναμένεται κρίσιμη εξέλιξη στο Ανώτατο Δικαστήριο της Αιγύπτου.
Το διακύβευμα είναι ιδιαίτερα σοβαρό, καθώς αφορά το ιδιοκτησιακό καθεστώς της ιστορικής Μονής, τη διασφάλιση της περιουσίας της και το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα συνεχίσει να λειτουργεί ένα από τα αρχαιότερα χριστιανικά μοναστήρια στον κόσμο.
Μέσα σε αυτό το κλίμα, ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος Ιερώνυμος συγκάλεσε εκτάκτως σήμερα, Πέμπτη 22 Οκτωβρίου, τη Διαρκή Ιερά Σύνοδο, με κεντρικό αντικείμενο τις εξελίξεις στη Μονή Σινά και την ανάγκη στήριξης του νέου Αρχιεπισκόπου Σινά, Φαράν και Ραϊθώ, Συμεών.
Η συνεδρίαση πραγματοποιείται ενώ τα χρονικά περιθώρια για την επίτευξη συμφωνίας μεταξύ της Σιναϊτικής Αδελφότητας και του αιγυπτιακού κράτους περιορίζονται δραματικά.
Η παρέμβαση Ιερωνύμου και η έκτακτη Ιερά Σύνοδος
Η απόφαση του Αρχιεπισκόπου Ιερωνύμου να συγκαλέσει τη Διαρκή Ιερά Σύνοδο αποτυπώνει τη σοβαρότητα της κατάστασης.
Σύμφωνα με εκκλησιαστικές πληροφορίες, βασικός στόχος είναι να διαμορφωθεί κοινή στάση στήριξης προς τον Αρχιεπίσκοπο Συμεών, ο οποίος καλείται να διαχειριστεί μια εξαιρετικά δύσκολη απόφαση σχετικά με την αποδοχή ή την απόρριψη της προτεινόμενης συμφωνίας.
Η Εκκλησία της Ελλάδος δεν ασκεί εκκλησιαστική δικαιοδοσία στη Μονή Σινά. Ωστόσο, ο Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος βρίσκεται σε επικοινωνία με τον Συμεών και με τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων Θεόφιλο, ο οποίος έχει ιδιαίτερο πνευματικό και εκκλησιαστικό ρόλο σε σχέση με τη Μονή.
Η επιδίωξη είναι να αποφευχθεί μια εξέλιξη που θα μπορούσε να περιορίσει περαιτέρω τα δικαιώματα της μοναστικής κοινότητας.
Το κρίσιμο Σάββατο 24 Οκτωβρίου στο Κάιρο
Η αντίστροφη μέτρηση συνδέεται με την εκκρεμή δικαστική διαδικασία ενώπιον του Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου της Αιγύπτου.
Στις 24 Οκτωβρίου εκπνέει η παράταση που είχε δοθεί για την ανακοίνωση της δικαστικής απόφασης σχετικά με το ιδιοκτησιακό καθεστώς της Μονής.
Η υπόθεση αφορά τις προσφυγές που έχουν ασκηθεί κατά της απόφασης του Εφετείου της Ισμαηλίας, η οποία είχε προκαλέσει σοβαρές ανησυχίες για την κατοχύρωση των περιουσιακών δικαιωμάτων του μοναστηριού.
Ωστόσο, παραμένει αβεβαιότητα για το εάν το Σάββατο θα δημοσιοποιηθεί οριστική απόφαση ή εάν θα υπάρξει νέα διαδικαστική εξέλιξη.
Μάλιστα, εκκλησιαστικές πηγές αμφισβητούν ακόμη και το κατά πόσο έχει προσδιοριστεί συγκεκριμένη δικάσιμος για την αίτηση αναίρεσης, ενώ άλλες πηγές υποστηρίζουν ότι η σχετική διαδικασία βρίσκεται κανονικά σε εξέλιξη.
Η συμφωνία με την Αίγυπτο και ο φόβος νέων απωλειών
Στο επίκεντρο των διαπραγματεύσεων βρίσκεται η δυνατότητα επίτευξης συμβιβαστικής συμφωνίας μεταξύ της Μονής και του αιγυπτιακού κράτους.
Οι υποστηρικτές της συμφωνίας εκτιμούν ότι μια συναινετική λύση θα μπορούσε να προσφέρει μεγαλύτερη ασφάλεια για το μέλλον του μοναστηριού, αποτρέποντας μια ενδεχομένως δυσμενέστερη δικαστική εξέλιξη.
Αντίθετα, όσοι εκφράζουν επιφυλάξεις θεωρούν ότι η υπογραφή μιας συμφωνίας χωρίς επαρκείς εγγυήσεις ενδέχεται να οδηγήσει σε απώλεια δικαιωμάτων που η Μονή θεωρεί ιστορικά κατοχυρωμένα.
Το πλήρες περιεχόμενο της προτεινόμενης συμφωνίας δεν έχει δημοσιοποιηθεί, γεγονός που ενισχύει την αβεβαιότητα και δυσκολεύει την αποτίμηση των συνεπειών της.
Διχασμένη η Σιναϊτική Αδελφότητα
Η κατάσταση περιπλέκεται από τις εσωτερικές διαφωνίες μεταξύ των μοναχών.
Παρά τις προσπάθειες προσέγγισης, η Σιναϊτική Αδελφότητα εξακολουθεί να εμφανίζεται διχασμένη, κυρίως σε ζητήματα που αφορούν τη διοίκηση και την επόμενη ημέρα του μοναστηριού.
Χαρακτηριστική είναι η φράση που, σύμφωνα με δημοσίευμα των Παραπολιτικών, αποδίδεται σε μοναχούς της Μονής:
«Αν υπογράψουμε, θα μας τα πάρουν με την υπογραφή μας. Αν δεν υπογράψουμε, θα μας τα πάρουν με το ζόρι».
Η συγκεκριμένη τοποθέτηση αποτυπώνει το δίλημμα που αντιμετωπίζει η μοναστική κοινότητα, καθώς καλείται να επιλέξει ανάμεσα σε έναν συμβιβασμό με αβέβαιες συνέπειες και στον κίνδυνο μιας δυσμενούς δικαστικής απόφασης.
Η πρόταση για διεθνή διαιτησία
Μέρος της μοναστικής κοινότητας εξακολουθεί να υποστηρίζει την προσφυγή σε διεθνή διαιτησία ως εναλλακτική λύση.
Η πρόταση, που είχε διατυπωθεί κατά την προηγούμενη διοίκηση, προβλέπει τη διατήρηση της κυριότητας του εδάφους από το αιγυπτιακό κράτος και της κυριότητας των κτισμάτων από τη Μονή.
Παράλληλα, περιλαμβάνει περιορισμούς στην εκποίηση και στην αλλαγή χρήσης των περιουσιακών στοιχείων, με στόχο την προστασία τόσο του θρησκευτικού χαρακτήρα όσο και της ιστορικής κληρονομιάς του μοναστηριού.
Ωστόσο, δεν έχει αποσαφηνιστεί εάν η αιγυπτιακή πλευρά θα αποδεχόταν μια τέτοια διαδικασία.
Ο ρόλος του Αρχιεπισκόπου Συμεών
Στο επίκεντρο βρίσκεται πλέον ο νέος Αρχιεπίσκοπος Σινά Συμεών, ο οποίος έχει αναλάβει τη διοίκηση της Μονής μετά την αποχώρηση του προκατόχου του, Δαμιανού.
Η απόφαση που καλείται να λάβει έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς αφορά όχι μόνο τη σημερινή μοναστική κοινότητα αλλά και το καθεστώς λειτουργίας του μοναστηριού για τις επόμενες δεκαετίες.
Η στήριξη της Εκκλησίας της Ελλάδος και η επικοινωνία με το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων αποτελούν μέρος των προσπαθειών για εξεύρεση κοινά αποδεκτής λύσης.
Οι τελευταίες ώρες πριν από την κρίσιμη απόφαση
Με την Παρασκευή να αποτελεί ημέρα αργίας στην Αίγυπτο, η Πέμπτη 22 Οκτωβρίου θεωρείται καθοριστική για την ολοκλήρωση οποιασδήποτε πρωτοβουλίας πριν από την αναμενόμενη δικαστική εξέλιξη.
Η ελληνική πλευρά επιδιώκει να εξαντλήσει τα διαθέσιμα διπλωματικά περιθώρια, ενώ η Σιναϊτική Αδελφότητα βρίσκεται μπροστά σε αποφάσεις που θα μπορούσαν να καθορίσουν το μέλλον της.
Το διακύβευμα ξεπερνά τα στενά όρια μιας ιδιοκτησιακής διαφοράς. Αφορά την προστασία ενός μνημείου παγκόσμιας πολιτιστικής και θρησκευτικής κληρονομιάς, με ιδιαίτερη σημασία για την Ορθοδοξία και τον ελληνισμό.
Το εάν θα υπάρξει συμφωνία την τελευταία στιγμή ή εάν το ζήτημα θα οδηγηθεί σε νέα δικαστική αντιπαράθεση παραμένει ανοιχτό.
