Η αύξηση των επιτοκίων επηρεάζει και την αγορά ακινήτων δημιουργώντας αστάθεια και ίσως και πρόσκαιρη «κοιλιά» σε ορισμένες κατηγορίες εντός και εκτός Ελλάδος. Ωστόσο, από την άνοιξη, παγκοσμίως, θεωρείται ότι ξεκινά η περίοδος αιχμής και πολλοί ιδιοκτήτες που θέλουν να ανακαινίσουν αλλά και αγοραστές που στρέφονται στην επιλογή ενός μη ανακαινισμένου ακινήτου στρέφονται στον τραπεζικό δανεισμό. Στην Ελλάδα για παράδειγμα, τα προγράμματα «Εξοικονομώ» που συνδυάζονται με δάνεια αποτελούν μια στρατηγική που προσφέρει κίνητρα για ενεργειακή αναβάθμιση, η οποία απαιτεί μεν κεφάλαια αλλά μελλοντικά το ενεργειακό κόστος μειώνεται λόγω της αύξησης της ενεργειακής απόδοσης και της εγκατάστασης συστημάτων τελευταίας τεχνολογίας.
Στο εξωτερικό ωστόσο, γίνονται ακόμη πιο τολμηρά βήματα, τα οποία προσφέρουν ελαστικότητα σε όσους δεν διαθέτουν μετρητά για μεγάλες προκαταβολές ή για την αρχική χρηματοδότηση που απαιτείται προκειμένου να προχωρήσει το έργο όπως συμβαίνει στη χώρα μας. Στις ΗΠΑ, για παράδειγμα μπορεί να ληφθεί δάνειο που καλύπτει έως και το 95% της αξίας του ακινήτου ενώ μέσω του νόμου μείωσης του πληθωρισμού προσφέρονται λύσεις που δεν απαιτούν να έχει ο ιδιοκτήτης/αγοραστής το αρχικό κεφάλαιο για ενεργειακή αναβάθμιση.
Όπως αναφέρει μιλώντας στο CNBC ο Kevin Kane, επικεφαλής οικονομολόγος της Green Homeowners United, μια κατασκευαστική εταιρεία ενεργειακής απόδοσης κατοικιών στο West Allis του Ουισκόνσιν, στο παρελθόν, οι αγοραστές μπορεί να είχαν εγκαταλείψει μια αγορά σπιτιού επειδή τα παράθυρα ή ο θερμοσίφωνας ήταν παλιά.
Το υπουργείο Στέγασης και Αστικής Ανάπτυξης των ΗΠΑ, το οποίο προσφέρει ενεργειακά αποδοτικά δάνεια, αναφέρει το παράδειγμα ενός ζευγαριού που αγόρασε ένα σπίτι στην Καλιφόρνια για 150.000 δολάρια. Πήραν ένα δάνειο FHA για το 95% της αξίας του ακινήτου. Με βάση τις εκτιμήσεις από μια απαιτούμενη αξιολόγηση της ενεργειακής κατανάλωσης του σπιτιού, ο δανειστής διέθεσε επιπλέον 2.300 $ για τις βελτιώσεις, ανεβάζοντας το συνολικό ποσό του δανείου σε $144.800, από $142.500. Οι μηνιαίες πληρωμές στεγαστικών δανείων του ζευγαριού αυξήθηκαν κατά 17 δολάρια, αλλά εξοικονομούν 45 δολάρια το μήνα λόγω χαμηλότερων λογαριασμών κοινής ωφέλειας.
Αλλά και μέσω του νόμου για τη μείωση του πληθωρισμού προβλέπονται παρεμβάσεις και κίνητρα για ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων και κατοικιών.
Για παράδειγμα, σε ένα σπίτι που χρειάζεται μια νέα μονάδα κλιματισμού, μπορεί αντί ο ιδιοκτήτης/αγοραστής να το αντικαταστήσει πλήρως, να εξετάσει το ενδεχόμενο εγκατάστασης μιας αντλίας θερμότητας και να μετατρέψει το κόστος σε υποθήκη. Ο ιδιοκτήτης του σπιτιού θα μπορούσε στη συνέχεια να δικαιούται πίστωση φόρου έως 2.000 δολάρια και έκπτωση, ανάλογα με το εισόδημα, που ανέρχεται στο 50% έως 100% του κόστους της μονάδας έως και 8.000 δολάρια.
«Μπορείς να το κάνεις τώρα και να μην εξοφλήσεις τα μετρητά προκαταβολικά επειδή η τράπεζα τα έβαλε στο στεγαστικό σου δάνειο και μπορείς να λάβεις τα κίνητρα που το καθιστούν πολύ πιο συμφέρον» σημειώνει ο Kane.
Η πράσινη υποθήκη
Οι υφιστάμενοι ιδιοκτήτες κατοικιών που θέλουν να κάνουν αναβαθμίσεις ενεργειακής απόδοσης μπορεί επίσης να θέλουν να εξετάσουν το ενδεχόμενο αναχρηματοδότησης με πράσινη υποθήκη για να συμπεριλάβουν το κόστος των ενημερώσεων. Αυτό πιθανότατα δεν θα είναι μια οικονομικά αποδοτική επιλογή για κάποιον που έκανε αναχρηματοδότηση όταν τα επιτόκια ήταν πολύ χαμηλά.
Ωστόσο, υπάρχουν ορισμένα σενάρια όπου η αναχρηματοδότηση θα μπορούσε να έχει νόημα, εκτιμά ο Kane. Προσφέρει στους ιδιοκτήτες τη δυνατότητα να αναχρηματοδοτήσουν και να μεταφέρουν τις πράσινες βελτιώσεις στην υποθήκη. Εάν το επιτόκιό τους είναι ήδη 6,5%, ένα νέο επιτόκιο μπορεί να είναι περίπου το ίδιο, και ακόμη και αν πληρώσουν 2.000 έως 3.000 δολάρια σε κόστος κλεισίματος, μπορεί να είναι σε θέση να ξεκλειδώσουν ένα παρόμοιο ποσό σε φορολογικά κίνητρα βάσει του νόμου για τη μείωση του πληθωρισμού, είπε.
