Ισχυρό ανοδικό ξέσπασμα καταγράφει η αγορά πετρελαίου, καθώς η νέα κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή εντείνει τους φόβους για σοβαρές διαταραχές στην παγκόσμια ενεργειακή προσφορά και επαναφέρει το σενάριο ενός παρατεταμένου σοκ στις τιμές.
Το διεθνές benchmark Brent εκτινάχθηκε πάνω από τα 108 δολάρια ανά βαρέλι, επεκτείνοντας τα σημαντικά κέρδη της προηγούμενης συνεδρίασης, μετά την επιβεβαίωση από την Τεχεράνη ότι ενεργειακές της εγκαταστάσεις δέχθηκαν επιθέσεις. Σύμφωνα με ιρανικά μέσα, στόχος αποτέλεσαν τμήματα του γιγαντιαίου κοιτάσματος φυσικού αερίου South Pars, καθώς και υποδομές στο Asaluyeh, κομβικό σημείο για τη βιομηχανία υδρογονανθράκων της χώρας.
Η απάντηση της Τεχεράνης υπήρξε άμεση, με ρητές απειλές για αντίποινα σε ενεργειακές εγκαταστάσεις της ευρύτερης περιοχής, ενισχύοντας το γεωπολιτικό ρίσκο και αυξάνοντας την ανησυχία για γενικευμένη αποσταθεροποίηση στον Περσικό Κόλπο.
Στο επίκεντρο της αγοράς βρίσκεται πλέον το στρατηγικό πέρασμα των Στενών του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας ροής πετρελαίου και LNG. Οι ροές στην περιοχή έχουν σχεδόν διακοπεί, ενώ εντείνονται οι εκτιμήσεις ότι η διέλευση πλοίων γίνεται πλέον επιλεκτικά, με πολιτικά κριτήρια. Ένα ενδεχόμενο πλήρους αποκλεισμού θα μπορούσε να προκαλέσει σοκ άνευ προηγουμένου στις διεθνείς αγορές ενέργειας.
Οι επιπτώσεις είναι ήδη ορατές στην πραγματική οικονομία. Οι τιμές καυσίμων εκτοξεύονται διεθνώς, με το diesel στις ΗΠΑ να ξεπερνά τα 5 δολάρια ανά γαλόνι, ενώ στην Ασία καταγράφονται ελλείψεις. Την ίδια στιγμή, η Ευρώπη βλέπει νέα άνοδο στα συμβόλαια φυσικού αερίου, εντείνοντας τις ανησυχίες για αναζωπύρωση των πληθωριστικών πιέσεων.
Το νέο ενεργειακό σοκ έρχεται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία για τη νομισματική πολιτική. Οι κεντρικές τράπεζες καλούνται να ισορροπήσουν ανάμεσα στην επιβράδυνση της οικονομίας και τον επίμονο πληθωρισμό, με τη Fed να συνεδριάζει υπό τη σκιά των εξελίξεων, χωρίς ωστόσο να αναμένονται άμεσες αλλαγές στα επιτόκια.
Την ίδια ώρα, οι χώρες του Κόλπου επιχειρούν να περιορίσουν τις απώλειες μέσω εναλλακτικών διαδρομών εξαγωγής. Το Ιράκ σχεδιάζει την επανεκκίνηση αγωγού προς το τουρκικό λιμάνι Τζεϊχάν, ωστόσο οι δυνατότητες αναπλήρωσης της χαμένης προσφοράς παραμένουν περιορισμένες, καθώς η παραγωγή έχει ήδη υποχωρήσει σημαντικά σε σχέση με τα προ της σύγκρουσης επίπεδα.
Παρά τη σχετική αποκλιμάκωση της ημερήσιας μεταβλητότητας, η αγορά συνεχίζει να εμφανίζει έντονες στρεβλώσεις. Η διαφορά τιμής μεταξύ WTI και Brent διευρύνθηκε πάνω από τα 11 δολάρια, στο υψηλότερο επίπεδο από το 2022, αντανακλώντας τις ανισορροπίες στην προσφορά και τις κινήσεις αντιστάθμισης κινδύνου στις ΗΠΑ.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι αναλυτές εκτιμούν ότι η αγορά εισέρχεται σε μια νέα φάση υψηλότερων τιμών. Το Brent αναμένεται να κινηθεί στο εύρος των 95–110 δολαρίων ανά βαρέλι, με περαιτέρω άνοδο κατά 10 έως 20 δολάρια σε περίπτωση νέας κλιμάκωσης, όπως πλήγματα σε κρίσιμες υποδομές ή επιβεβαίωση ναρκοθέτησης στα Στενά του Ορμούζ.
